گفتم : فقهاى اهل سنت آن را باطل مىدانند !
امام عليه السلام فرمود : به چه دليل ؟
گفتم : او چيزى را كه نداشته ، فروخته است !
امام عليه السلام فرمود : دربارهء سَلَم - پيشفروش - كه فروشنده آنچه نداشته فروخته است ، چه مىگويند ؟
گفتم : آرى ! آن را صحيح مىدانند .
امام عليه السلام فرمود : تنها به اين دليل جايز است كه آنها آن را سَلَم - پيش فروش - مىنامند . پدرم پيوسته مىفرمود : فروختن هر كالايى كه در زمان فروش مىتوانى آن را بيابى ، اشكال ندارد . »
146 - ( 3 ) زيد شحام گويد : « به امام صادق عليه السلام گفتم : شخصى صد من مس خالص از ديگرى مىخرد كه چيزى از آن نزد فروشنده موجود نيست . امام عليه السلام فرمود : هر گاه آن را در زمانى كه قرار گذاشته تحويل دهد ، اشكال ندارد . »
147 - ( 4 ) ابوالصباح كنانى از امام صادق عليه السلام سؤال كرد : « شخصى صد من مس خالص از ديگرى به فلان مبلغ مىخرد و چيزى از آن نزد فروشنده موجود نيست .
امام عليه السلام فرمود : هر گاه مقدارى را كه قرار گذاشتهاند به خريدار تحويل دهد ، اشكال ندارد . »
ارجاعات
گذشت :
در روايت ششم از باب سى و يكم از بابهاى خريد و فروش اين گفته كه : « پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله از فروختن نقد و نسيه در يك معامله و از انجام دو معامله [ با دو مدت ] در يك معامله و از فروختن آنچه مالك نيستى ، نهى كرد . »
مىآيد :
و در روايات باب يكم و سوم از بابهاى سَلَم ، مطالبى مناسب با اين بحث خواهد آمد .
باب 35 جواز بيع مساومه [ / چانهزنى براى بالا بردن قيمت ]
148 - ( 1 ) عبدالله بن سنان از امام صادق عليه السلام روايت مىكند كه فرمود : « اشكال ندارد كالايى را كه ندارى به ديگرى بفروشى به اين صورت كه نخست با او دربارهء معاملهء آن چانهزنى ، سپس آنچه او مىخواهد بخرى و معامله را بر خود لازم و حتمى گردانى و آنگاه كالا را به وى بفروشى ! »