و در روايت دوم ، اين گفته كه : « اموالتان را به سفيهان ندهيد ، فرمود : آنها را به شرابخوار و زنان ندهيد . »
و در روايت يكم از باب چهل و يك از ابواب معاشرت با زنان ، فرمودهء امام معصوم عليه السلام در نامهء اميرالمؤمنين عليه السلام به امام حسن مجتبى عليه السلام كه : « به زن ، سلطه نده آن مقدار كه از زن فراتر باشد ؛ چرا كه اين بيشتر سازگار با حال زن است و فكر زن را آزادتر مىكند و زيبايىاش را ماندگارتر مىدارد ؛ چرا كه زن گل خوشبو ( ريحانه ) است و كارگر نيست . »
و در نقل كافى از اصبغ بن نباته آمده كه اصبغ گويد : « اميرالمؤمنين عليه السلام اين نامه را براى فرزندش محمد نوشته است و در روايت دوم آمده است : وصيت حضرت به امام حسن مجتبى عليه السلام : از پدرى كه در آستانهء قيامت ( تا اينكه گويد ) : و كارى كه برون از توانايى زن است به دستش مسپار ؛ و مبادا گرامى داشت او را از حد بگذرانى يا او را به طمع افكنى كه ميانجىگرى براى ديگرى كند . »
« 1 » و در روايت چهار ، اميرالمؤمنين عليه السلام در وصيتش به فرزندش محمد بن حنفيه فرمود : « و اگر بتوانى زن را در ارتباط با كارش بيش از ظرفيتش سلطه ندهى ، پس چنين كن ؛ چرا كه اين زيبايى زن را ماندگارتر و فكر او را آزادتر مىسازد . چون زن گل خوشبو ( ريحانه ) است و كارگر نيست . »
و در روايت هشت از باب چهل و دوّم ، فرمودهء امام معصوم عليه السلام كه : « زنان پيمان براىشان نيست . ( تا آنكه گويد ) : اگر كارى را به آنها واگذارى ، از بين مىرود و اگر سرّى را به آنان بسپارى ، آشكار مىگردد . »
و در روايت پنج از باب چهل و پنج ، فرمودهء امام معصوم عليه السلام كه : « از زنان در هيچ حالى اطاعت نكنيد و آنان را امين بر مالى نكنيد و در كارها به آنها تكيه مكنيد ؛ چرا كه آنان با كسى كه با آنان پيمان بسته ، پيمان ندارند و به هنگام نيازشان ورع ندارند و در وقت شهوت و ميلشان دين ندارند . »
و در روايت شش ، فرمودهء رسول خدا صلى الله عليه و آله كه : با زنان در امور سرّى مشورت نمىشود و در مورد خويشاوندان از آنان اطاعت نمىشود .
و در روايت هفت اين گفته كه : رسول خدا صلى الله عليه و آله آن زمان كه ارادهء جنگ داشت ، زنانش را مىطلبيد و با آنان مشورت و سپس با آنان مخالفت مىكرد . »
و در روايت هشت ، فرمودهء امام معصوم عليه السلام : « اى مردم ، در هيچ حالى از زنان اطاعت مكنيد و آنان را بر هيچ مالى امين ندانيد و آنان را رها مكنيد كه تدبير كارهاى اهل و عيالتان را به عهده گيرند ؛ چرا كه آنان اگر به خواست خودشان رها شوند ، در مهلكهها وارد مىشوند و از دستور مالك فراتر مىروند . چون ما آنان را چنين يافتهايم كه به هنگام نيازشان پرهيزگارى و در زمان ميل و شهوتشان صبر ندارند . »
و در روايت هجده ، فرمودهء امام معصوم عليه السلام كه : « در رازها با آنان مشاوره و در مورد خويشاوندان از آنان اطاعت نكنيد . »
و در روايت نوزده ، فرمودهء امام معصوم عليه السلام كه : « بپرهيزيد از مشورت كردن با زنان ؛ چرا كه در آنان ضعف ، سستى و ناتوانى است . »
هامش
( 1 ) . اين بخش برگرفته از ترجمهء نهجالبلاغه سيد جعفر شهيدى است ؛ ص 307 .