تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تحرير الوسيلة (فارسى) — صفحة 397

مساهمون:

ص٣٩٧
و در زيادى ارش مىباشد . و تشخيص بين آنها عرفى است يا موكول به اهل خبره است . و در صورت مشتبه بودن و عدم تميّز ، اگر يك نفر آنها را با هم قطع نمايد بر او ديه و ارش مىباشد . و در صورتى كه قطع‌كننده متعدد باشند ، ظاهرا نسبت به هر يك از آنها ارش مىباشد . و اگر قاطع يك نفر باشد ليكن قطع دومى بعد از پرداخت ارش باشد ظاهرا ديهء كامل بر او لازم مىباشد . ( 1 )

يازدهم : انگشتها

( 2 )

مسألهء 1 - در انگشتهاى دو دست ، ديهء كامل است .

و همچنين است در انگشت‌هاى دو پا . و در هر يك از اينها يك دهم ديه است ؛ و فرقى بين انگشت شصت و غيره نيست . ( 3 )

مسألهء 2 - ديه هر انگشتى بر سه گره تقسيم شده است كه در هر گرهى ثلث آن مىباشد .

و در انگشت شصت ، بر دو گره تقسيم شده است كه در هر يك از آنها نصف آن مىباشد . ( 4 )

مسألهء 3 - در انگشت زيادى اگر از اصلش قطع شود ، ثلث اصلى است .

و جريان اين حكم نسبت به سر انگشت زيادى ، بعيد نيست . ( 5 )

مسألهء 4 - اگر عدد انگشت‌هاى اصلى در بعضى از طايفه‌ها و همچنين عدد سرانگشتهاى اصلى آنها زيادتر از مقدار متعارف باشد

، بعيد نيست كه بر حسب آنها تقسيم شود . ( 6 )

مسألهء 5 - در فلج كردن هر يك از انگشتها دو ثلث ديه آن است

و در قطع آن بعد از فلج ثلث ديه است . ( 7 )

مسألهء 6 - در ناخن در صورتى كه روييده نشود يا به طور سياه فاسد روييده شود بنابر احوط ده دينار است .

و اگر به صورت سفيد ، برويد پس پنج دينار است . ( 8 )

دوازدهم : كمر

( 9 )

مسألهء 1 - در شكستن كمر در صورتى كه با علاج و شكسته‌بندى خوب نشود ديه كامل است .