بلكه اگر در زمان حياتش عقيقه ننمايد مستحب است كه بعد از فوتش از طرف او عقيقه شود و بايد از يكى از انعام ثلاثه باشد ميش باشد يا بز و گاو و شتر و تصدق به ثمن آنها از عقيقه مجزى نمىباشد . گفته شده : مستحب است كه شروط قربانى در آن جمع باشد از سالم بودنش از عيبها و سنش در شتر كمتر از پنج سال كامل و در گاو كمتر از دو سال و در بز كمتر از يك سال كامل و در گوسفند كمتر از هفت ماه نباشد و اين خالى از اشكال نيست كما اينكه تعيين سنها به آنچه كه ذكر شد بعضى از آنها خالى از اشكال نمىباشد ؛ و البته امر سهل است . و مستحب است كه پا و ران به قابله اختصاص داده شود و افضل آن است كه يك چهارم آن به او اختصاص پيدا كند و اگر بين ربع و پا و ران جمع شود ، به اينكه يك چهارم عقيقه كه آن دو تا در آن قرار دارند ، به او داده شود بعيد نيست كه عمل به هر دو مستحب شده باشد . و اگر قابله نباشد به مادر داده مىشود كه آن را صدقه بدهد .
( 1 )
مسألهء 10 - در عقيقه بين اينكه گوشت يا پخته آن را تقسيم كند يا پخته شود و جمعى از مؤمنين دعوت به آن شوند و كمتر از ده نفر نباشند و اگر زيادتر باشند افضل است مخيّر است
و ميهمانها از آن مىخورند و براى فرزند دعا مىكنند و پختن آن بر اساس آنچه كه متعارف است ، اشكالى ندارد . و گاهى گفته مىشود : افضل آن است كه با آب و نمك پخته شود ولى اين غير معلوم است .
( 2 )
مسألهء 11 - بر مادر واجب نيست كه فرزندش را - نه مجانى و در مقابل اجرت در صورت منحصر نبودن به او شير بدهد
، بلكه اگر منحصر به او باشد در صورتى كه حفظ بچه به شير و مانند آن - با امن از ضرر بر او - ممكن باشد كما اينكه در صورتى كه منحصر به او باشد شير دادن او به طور مجانى واجب نيست بلكه مىتواند از مال فرزند اگر مالى داشته باشد و از مال پدرش اگر فرزند مالى نداشته باشد و پدر داراى مال باشد مطالبه اجرت كند ، ولى اگر فرزند مالى نداشته باشد و پدر و جد اگر چه بالا بروند دستشان از مال خالى باشد بر مادر است كه مجانا او را شير بدهد ، يا خودش يا مرضعهء ديگرى را اجير نمايد يا به غير آن از راههاى حفظ بچه در صورتى كه براى او ضرر نداشته باشد ، و اجرت يا نفقهء او بر مادرش است .
( 3 )
مسألهء 12 - مادر سزاوار و اولى به شير دادن فرزندش از غيرش مىباشد
اگر متبرع باشد يا چيزى را طلب مىكند كه غير او آن را مطالبه مىكند يا كمتر از آن و اما اگر زيادى يا اجرت مطالبه نمايد و حال آنكه زنى هست كه تبرّعا انجام مىدهد پدر حق دارد او را تسليم به غير مادر كند .
و احوط عدم سقوط حق حضانت است كه براى مادر هم ثابت مىباشد ؛ زيرا بين سقوط