چند دفعه ؟ فرق نمىكند پس بعضى از آنها به بعضى ديگر ضميمه مىشود بنابراين ، اگر مجموع به يك دينار رسيد ، خمس آن واجب است .
و حكم شركت نمودن عدّهاى در بيرون آوردن آن مانند شركت آنها در ( استخراج ) معدن مىباشد .
( 1 )
مسألهء 3 - اگر با بعضى از وسائل ، بدون فرو رفتن در آب ، جواهر را از دريا بيرون آورد
بنابر احتياط در حكم غوص است .
ولى اگر خودش بيرون آيد و بر ساحل دريا يا روى آب قرار گيرد پس بدون غوص آنها را بردارد داخل در ارباح مكاسب مىشود - نه غوص - در صورتى كه شغل او اين باشد .
و بنابراين كم كردن مخارج سالانه در آن معتبر است و در آن نصاب معتبر نيست و امّا اگر اتفاقا به آن برخورد و بردارد داخل در مطلق فايده مىشود كه حكم آن مىآيد .
( 2 )
مسألهء 4 - در مورد چيزى كه با غوص بيرون آورده مىشود
بين دريا و نهرهاى بزرگ ، مانند دجله و فرات و نيل در صورتى كه فرضا جواهر در آنها تكوّن يافته به وجود آيد ، فرقى نيست .
( 3 )
مسألهء 5 - اگر چيزى در دريا غرق شود و مالكش از آن منصرف شود
و اعراض كند ، سپس غوّاص آن را بيرون آورد ، غوّاص مالك آن مىشود و احتياط آن است كه - اگر از جواهر باشد - حكم غوص بر آن جارى گردد ، و امّا غير از جواهر اقوى آن است كه حكم غوص بر آن جارى نمىشود .
( 4 )
مسألهء 6 - اگر با غوّاصى « عنبر » بيرون آورده شود
حكم غوص بران جارى مىشود و اگر بر روى آب يا ساحل گرفته شود از ارباح مكاسب مىباشد در صورتى كه كسى كه شغلش اين باشد آن را بگيرد ، و در صورتى كه اتّفاقا بر آن دست يابد ، در مطلق فايده داخل مىشود .
( 5 )
مسألهء 7 - وقتى در غوص و معدن و گنج ، خمس واجب است
كه خرجهاى كندن و ريختهگرى و غواصى و ابزار و ادوات و مانند اينها را از آن كم كند بلكه اقوى آن است كه بعد از كم كردن ، خرجها ، لازم است به حدّ نصاب برسد .
( 6 )
پنجم - آنچه كه از مخارج سال خود و عائلهاش [ اضافه بيايد ]
از صنعتها و زراعتها و منافع تجارتها ، بلكه و ساير كسبها و لو اين كه از راه حيازت مباحات يا نماها و نتايج يا بالا رفتن قيمتها يا غير اينها بدست آيد از چيزهايى كه در مسمّاى كسب كردن داخل است ، اضافه بيايد . و سزاوار نيست ترك احتياط به اين كه خمس هر فايدهاى را بپردازد اگر چه در مسمّاى كسب داخل