( 1 )
مسألهء 3 - كسى كه عاريه مىگيرد ، لازم است كه براى انتفاع از عين ، اهليت داشته باشد
پس عاريه گرفتن قرآن كريم براى كافر و صيد براى شخص محرم - نه از محل و نه از محرم - صحيح نيست .
و همچنين معيّن كردن او شرط است پس اگر چيزى را به يكى از دو يا چند نفر عاريه دهد صحيح نيست .
و شرط نيست عاريهگيرنده يك نفر باشد پس عاريه دادن يك چيز را به عدهاى صحيح است مانند اين كه بگويد : « اين كتاب يا ظرف را به اين ده نفر عاريه دادم » پس ميان خودشان با نوبتبندى و قرعه از منفعت آن استفاده مىبرند ، مانند عين كه به اجاره داده شده ولى عاريه دادن به جمعيتى كه غير محصور ( و بىاندازه ) است بنابر اقوى جايز نيست .
( 2 )
مسألهء 4 - معتبر است عينى كه به عاريه گرفته مىشود از آنهايى باشد كه با بقاء عين آن بشود از آن منفعت حلالى را استفاده برد
مانند مزرعهها و چهارپاها و لباسها و كتابها و كالاها و مانند اينها ، بلكه و حيوان نر ( كه براى جفتگيرى با حيوان ماده به كار مىرود ) و گربه و سگ براى شكار و نگهبانى و مانند اينها ، پس عاريه دادن چيزى كه منفعت حلال ندارد جايز نيست .
مانند آلات لهو ، و همچنين ظرف طلا و نقره براى آنكه در حرام استعمال شوند ، و همچنين است چيزى كه بجز با تلف كردن آن ، از آن منفعت برده نمىشود مانند ( عاريه دادن ) نان و روغن و آشاميدنيها و مانند اينها براى خوردن و آشاميدن .
( 3 )
مسألهء 5 - عاريه دادن گوسفند به منظور استفاده از شير آن
، و چاه به منظور كشيدن آب از آن ، جائز بودنش خالى از قوت نيست .
( 4 )
مسألهء 6 - تعيين عينى كه عاريه داده مىشود در وقت عاريه دادن شرط نيست
، پس اگر ( عاريهگيرنده ) بگويد : « يكى از چار پاهايت را به من عاريه بده » و او بگويد : « هر كدام را مىخواهى بگير » صحيح است .
( 5 )
مسألهء 7 - عينى كه عاريه به آن تعلق گرفته است اگر راه استفاده از آن منحصر به منفعت خاصى باشد
مانند چيزهايى گستردنى براى فرش كردن ، و لحاف براى رو انداختن ، و خيمه براى پناه گرفتن ، و مانند اينها ، متعرّض شدن نسبت به جهت استفاده از آن ، در وقت عاريه دادن آن لازم نيست . ولى اگر منفعت آن متعدد باشد مانند زمينى كه از آن براى زراعت و كاشتن درخت و ساختمانسازى استفاده مىشود ، و ( مانند ) چارپا كه براى باربرى و سوار شدن و مانند اينها ( استفاده مىشود ) اگر عاريه دادن به جهت منفعت يا منفعتهاى خاصى از ميان منافع آن باشد واجب است متعرض آن گردند ، و استفاده از آن اختصاص پيدا مىكند به آنچه كه براى او عاريه شده است . و اگر بخاطر هر نوع استفاده بردن باشد ، تعميم و تصريح به عموم جايز است و