فصل اوّل سراب نسخ تلاوت
آيات منسوخ التلاوة
روايات زيادى از طريق اهل سنت دربارهء آياتى از قرآن و سورههايى وارد شده است كه اين آيات و سورهها در قرآن فعلى موجود نمىباشند مانند : آيه رضاع و دو سورهء « خلع » و « حفد » ( پرستش و عبادت ) و مانند آن . با توجه به اين كه برخى از اين روايات در كتب صحاح و مسانيد معتبر وارد شده است تكذيب اين روايات براى عدهاى ممكن نبوده است .
از طرفى هم قبول مضمون روايات به معناى قبول وقوع تحريف در قرآن كريم مىباشد لذا عدهاى براى نجات از اين ورطه و حفظ قداست قرآن مسألهء نسخ تلاوت را پيش كشيدهاند « 1 »
نسخه تلاوت و جمعآورى قرآن
جالب آن كه عدهاى براى عدم جمعآورى قرآن - به نظر خود - چنين ادعا مىكنند :
قرآن را به اين دليل در زمان پيامبر اكرم - ص - در يك مصحف جمع نكردند كه مرتب نسخ در پارهاى از آيات رخ مىداد و بعضى احكام آيات هم نسخ مىشد . و اگر آيات يك جا جمع بودند و نسخ به سراغ آيات مىآمد ، در ثبوت و عدم ثبوت نسخ در آيات اشتباه شده و امر دين مغشوش مىگشت لذا دست به جمعآورى قرآن نزدند « 2 » . ليكن اين
هامش
( 1 ) درباره نسخ تلاوت رك : البرهان / زركشى . الاتقان / سيوطى . المستصفى / غزالى . اصول سرخسى ، ج 2 . فواتح الرحموت و ديگر كتب اصولى و علوم قرآنى .
( 2 ) لباب التأويل / خازن ، ج 1 ، ص 8 . البرهان / زركشى ، ج 1 ، ص 235 و 262 . الاتقان ، ج 1 ،