مىشود ، و ليكن كذّاب كسى است كه مطبوع و سرشته شدهء بر دروغ باشد » ( كه دروغ ، طبيعى و عادى او باشد ) .
2695 / 13 . چند نفر از اصحاب ما روايت كردهاند ، از احمد بن ابى عبداللَّه ، از حسن بن طريف ، از پدرش ، از آنكه او را ذكر كرده ، از امام جعفر صادق عليه السلام كه فرمود : « حضرت عيسى بن مريم عليه السلام فرمود كه : هر كه دروغش بسيار باشد ، نورش مىرود » .
2696 / 14 . از او ، از عمرو بن عثمان ، از محمد بن سالم روايت است كه آن را مرفوع ساخته و گفته است كه : اميرالمؤمنين عليه السلام فرمود : « سزاوار است مرد مسلمان را كه از برادرى كردن با كذّاب اجتناب كند ؛ زيرا كه او دروغ مىگويد ، تا آنكه خبر راستى را مىآورد و كسى از او باور نمىكند » .
2697 / 15 . از او ، از ابن فضّال ، از ابراهيم بن محمد اشعرى ، از عبيد بن زراره روايت است كه گفت : شنيدم از امام جعفر صادق عليه السلام كه مىفرمود : « به درستى كه از جملهء آنچه خدا به واسطهء آن بر دروغگويان اعانت و يارى فرموده ، فراموشى است » .
2698 / 16 . محمد بن يحيى ، از احمد بن محمد بن عيسى ، از ابو يحيى واسطى ، از بعضى از اصحاب ما ، از امام جعفر صادق عليه السلام روايت كرده است كه فرمود : « سخن بر سه قسم است :
راست و دروغ و اصلاح ميان مردمان » . راوى مىگويد كه : به آن حضرت عرض شد كه :
اصلاح ميان مردمان چيست ؟ فرمود كه : « از مردى سخنى مىشنوى كه آن را مىرساند و به كسى پيغام مىدهد ، و نفسش پليد مىشود و سخنان بد مىگويد « 1 » . بعد از آن ، مىگويى كه :
شنيدم از فلانى كه در حقّ تو از خوبى ، چنين و چنين مىگفت ، خلاف آنچه از او شنيدهاى » .
2699 / 17 . على بن ابراهيم ، از پدرش ، از احمد بن محمد بن ابى نصر ، از حمّاد بن عثمان ، از حسن صيقل روايت كرده است كه گفت : به خدمت امام جعفر صادق عليه السلام عرض كردم كه :
روايت به ما رسيده از امام محمد باقر عليه السلام ، در قول يوسف عليه السلام كه خدا از او حكايت فرموده :
« أَيَّتُهَا الْعِيرُ إِنَّكُمْ لَسارِقُونَ »
« 2 » . كه آن حضرت فرموده : « به خدا سوگند كه ايشان دزدى نكردند ، و او دروغ نگفت » . و ابراهيم عليه السلام فرمود : آنچه را كه خدا از او حكايت فرموده و فرموده كه :
هامش
( 1 ) . يعنى او سخنى مىگويد كه اگر به شخص ديگر برسانى و او بشنود ناراحت مىشود .
( 2 ) . يوسف ، 70 .