مناظره مأمون با فقها
3 - مأمون عباسى بحثي جالب وارزنده با فقهاى عصر خويش درباره
افضليت علي عليه السلام دارد كه ما بخشي از آن را به مناسبت مى آوريم :
. . . يحيى بن أكثم ( به فقها ) گفت : من براي مسأله فقهية اى كه اينك در ميان
شما مورد بحث است نزد شما گسيل نشده أم ولى دوست دارم شما را با خبر سازم
كه أمير المؤمنين ( مأمون ) مى خواهد با شما در مذهبي كه بدان اعتقاد دارد وبدان
سبب براي خدا ديندارى مى كند با شما مناظره كند . گفتيم : أمير المؤمنين - كه خدا
توفيقش دهد - هر چه مى خواهد بكند ، گفت : أمير المؤمنين خدا را با اين اعتقاد
ديندارى كند كه علي بن أبي طالب بهترين آفريدگان خدا پس از رسول خدا صلى الله عليه وآله وسلم
وشايسته ترين مردم به جانشينى آن حضرت است .
مأمون ( به يكى از فقها ) گفت : اى إسحاق ، بهترين عمل در روزى كه خداوند
پيامبر خود را برانگيخت چه بود ؟ گفتم : اخلاص در گواهى ( به يكتايى خداوند
ورسالت پيامبر صلى الله عليه وآله وسلم ) ، گفت : يعنى سبقت به اسلام آوردن ؟ گفتم : آرى . گفت :
كتاب خدا هم همين را مى گويد : بخوان : والسابقون السابقون ، أولئك المقربون ( 1 )
( پيشى گيرندگان ، آرى پيشى گيرندگان همان مقربانند ) ، ومنظور پيشى گيرندگان
به اسلام اند ، آيا كسى را سراغ دارى كه در اسلام آوردن بر على پيشى گرفته
باشد ؟
گفتم : اى أمير المؤمنين ، على در سنين نوجوانى اسلام آورد وحكم بر أو روا
نمى شود ولى أبو بكر در سنين كمال وعاقل مردى اسلام آورد وحكم بر أو روا
مى گردد . گفت : بگو كدامين آنها پيشتر اسلام آورد تا بعدا درباره سن نوجوانى
وميانسالى با تو مناظره كنم ؟ گفتم : طبق اين شرط ، على پيش از أبو بكر اسلام آورد .
هامش
( 1 ) - سوره واقعه / 10 .