قاسم ، كدام يك از فضائل صاحب تو ( علي عليه السلام ) از همه بالاتر است ؟ گفتم : هيچ
يك از فضايل أو از فضيلت آية مباهله بالاتر نيست ، زيرا خداى سبحان در اين
آية نفس رسول خود صلى الله عليه وآله وسلم ونفس علي عليه السلام را يكى قرار داده است . مأمون گفت :
اگر مخالف به تو بگويد : مردم ، زنان وفرزندان را در اين آية شناخته اند وآنها
فاطمه وحسن وحسين عليهم السلام اند ، ومراد از أنفس هم تنها نفس رسول خدا صلى الله عليه وآله وسلم
است ، تو چه پاسخى دارى ؟
ناگاه سياهى جلو چشمم را گرفت وفضاى ميان من وأو تاريك شد واز
سخن بازماندم وبه هيچ دليلي راه نيافتم . مأمون به حضرت رضا عليه السلام گفت : اى
أبا الحسن ، تو در اين باره چه گويى ؟ فرمود : در اين باره مطلبي هست كه گزيرى
از آن وجود ندارد . مأمون گفت : آن چيست ؟ فرمود : در اين آية رسول
خدا صلى الله عليه وآله وسلم فرا خواننده است وأو نمى تواند خودش را فراخواند بلكه بايد ديگرى
را فراخواند . پس چون در اين دعوت فرزندان وزنان معلومند وخود پيامبر صلى الله عليه وآله وسلم
هم نمى تواند مصداق أنفس باشد ، ناگزير دعوت أنفس متوجه به علي بن أبي
طالب عليه السلام مى گردد ، زيرا شخص ديگرى در آنجا وجود نداشته است كه بتواند
مصداق أنفس قرار گيرد . واگر مطلب غير اين باشد معناى آية باطل خواهد شد .
در اينجا سياهى از ديدگانم بر طرف شد وديده أم روشن گشت ومأمون لختى
سكوت كرد آن گاه گفت : اى أبا الحسن ، هر گاه پاسخ درست باشد اعتراضى باقي
نمى ماند . ( 1 )
در اينجا بحث از آية مباهله را به پايان مى بريم وبه آية ديگرى درباره برترى
اميرمؤمنان عليه السلام مىپردازيم .
هامش
( 1 ) - حقائق التأويل 5 / 109 . دليل ديگر آن كه : اگر مراد از أنفس خود رسول خدا صلى الله عليه وسلم باشد ، آوردن
علي عليه السلام كار بيهوده اى بوده است ، زيرا وجود مقدس آن حضرت مصداق هيچ يك از موارد دعوت قرار
نمى گيرد . ( م )