موجودات را آفريده است . فَاتَّقُوا اللَّهَ وَ أَطِيعُونِ : باز هم سخن پيش را تكرار كرده ، مىگويد : تقوى پيشه كنيد و مرا مطيع باشيد . زيرا از شما مزد نميخواهم تا از مال خويش بترسيد . قبلا گفته بود : چون رسول امينم ، از خدا بپرهيزيد و مرا مطيع باشيد . بنا بر اين ، اينها با يكديگر مغايرت دارند و در هر دو صورت ، سوء ظن و تهمت را زايل مىسازد . قالُوا أَ نُؤْمِنُ لَكَ وَ اتَّبَعَكَ الْأَرْذَلُونَ : گفتند : چگونه به تو ايمان آوريم و حال آنكه مشتى مردم پست و فرومايه از تو تبعيت كردهاند ؟ برخى گويند : منظور مستمندان و تهيدستان است . برخى گويند : منظور بافندگان و كفاشان است . بهر حال ميخواهند بگويند : اطرافيان و پيروان تو افراد پست و زبون هستند و اگر ما به تو ايمان آوريم در رديف آنها قرار ميگيريم . بديهى است كه اين سخن حاكى از جهل ايشان است . زيرا ايمان اين طبقه ، موجب اين نميشود كه آنها نوح را تكذيب كنند . همينها بخاطر ايمانشان بدرگاه خدا تقرب پيدا ميكنند ، ولى اشرافى گنهكار ، پيش خدا قرب و منزلتى ندارد . قالَ وَ ما عِلْمِي بِما كانُوا يَعْمَلُونَ : نوح گفت : من به كارها و رفتار آنها آگاه نيستم . تكليفى هم در اينباره ندارم . تكليف من اين است كه آنها را بسوى خدا دعوت كنم . آنها دعوت مرا اجابت كردهاند . إِنْ حِسابُهُمْ إِلَّا عَلى رَبِّي لَوْ تَشْعُرُونَ : حساب آنها بر آن خداوندى است كه خالق من و آنهاست . اگر شما آگاه بوديد بر آنها خرده نميگرفتيد . وَ ما أَنَا بِطارِدِ الْمُؤْمِنِينَ إِنْ أَنَا إِلَّا نَذِيرٌ مُبِينٌ : من ترسانندهء از معصيت و دعوت كنندهء آشكارى بسوى طاعت خدايم و مؤمنين را از خود طرد نميكنم . قالُوا لَئِنْ لَمْ تَنْتَهِ يا نُوحُ لَتَكُونَنَّ مِنَ الْمَرْجُومِينَ : گفتندش : اى نوح ، اگر از گفتهء خود دست بر ندارى ترا سنگسار خواهيم كرد . ضحاك گويد : يعنى به تو فحاشى مىكنيم . قالَ رَبِّ إِنَّ قَوْمِي كَذَّبُونِ فَافْتَحْ بَيْنِي وَ بَيْنَهُمْ فَتْحاً وَ نَجِّنِي وَ مَنْ مَعِيَ
ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ١٨ — صفحة 39
مساهمون: الشيخ الطبرسي
ص٣٩