يقتروا : اهل مدينه و ابن عامر بضم ياء و اهل كوفه بفتح ياء و ضم تاء و اهل بصره و ابن كثير بفتح ياء و كسر تاء خواندهاند .
يضاعف : ابو جعفر و ابن عامر و سهل و يعقوب از باب تفعيل و به جزم ( همچنين در يخلد ) و ابن عامر به رفع ( و همچنين يخلد ) و ابو بكر به باب مفاعله و رفع ( همچنين در يخلد ) و نافع و ابو عمرو و اهل كوفه - جز ابو بكر - به باب مفاعله و جزم ( و جزم در يخلد ) خواندهاند . جزم بنا بر بدل بودن از « يلق » و رفع بنا بر استيناف است . اما باب تفعيل و مفاعله از لحاظ معنى يكى هستند .
لغت :
خلفة : جانشين هون : سكينه و وقار غرام : شديدترين عذاب كه جدا نشود .
اعراب :
الَّذِينَ يَمْشُونَ
: خبر براى « عباد » ممكن است خبر آن
« أُوْلئِكَ يُجْزَوْنَ الْغُرْفَةَ »
باشد . در اين صورت
« الَّذِينَ يَمْشُونَ »
صفت است .
هونا : حال .
سلاما : مفعول مطلق فعل محذوف .
مُسْتَقَرًّا وَ مُقاماً
: تميز . مخصوص به ذم حذف شده است .
مقصود :
اكنون خداوند به ستايش ذات بيهمتاى خود پرداخته ، مىفرمايد :
تَبارَكَ الَّذِي جَعَلَ فِي السَّماءِ بُرُوجاً
: بزرگ است خدايى كه براى ستارگان سيار در آسمان منازل و برجهايى قرار داد ، اين منازل دوازده تاست : حمل ، ثور ، جوزا ، سرطان ، اسد ، سنبله ، ميزان ، عقرب ، قوس ، جدى ، دلو و حوت . برخى گويند :
منظور ستارگان بزرگ است . اينكه اينها برج ناميده شدهاند ، بخاطر ظهور آنهاست .
وَ جَعَلَ فِيها سِراجاً وَ قَمَراً مُنِيراً
: و در آسمان خورشيد و ماه روشن آفريد