تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى) — صفحة 172

مساهمون:

ص١٧٢
ولى آنها از خوردن خوددارى مىكردند . زيرا تصرف در مال غير ميدانستند .
وَ لا عَلى أَنْفُسِكُمْ أَنْ تَأْكُلُوا مِنْ بُيُوتِكُمْ أَوْ بُيُوتِ آبائِكُمْ أَوْ بُيُوتِ أُمَّهاتِكُمْ أَوْ بُيُوتِ إِخْوانِكُمْ أَوْ بُيُوتِ أَخَواتِكُمْ أَوْ بُيُوتِ أَعْمامِكُمْ أَوْ بُيُوتِ عَمَّاتِكُمْ أَوْ بُيُوتِ أَخْوالِكُمْ أَوْ بُيُوتِ خالاتِكُمْ
: و نيز بر خود شما گناهى نيست كه از بيوت خودتان يا پدر يا مادر يا برادر يا خواهر يا عمو يا عمه يا دايى يا خاله ، چيز بخوريد . مقصود از خانهء خود ، خانهء زن است زيرا خانهء زن نيز مثل خانهء خود انسان است . برخى گويند : مقصود از خانهء خود ، خانهء اولاد است اينكه خانهء فرزند را خانهء پدر شمرده ، بخاطر اين است كه فرزند نيز نتيجهء زحمت پدر است ، مثل مال ، پيامبر خدا فرمود : پاكترين چيزى كه مؤمن مىخورد ، از كسب است . فرزند هم جزء كسب است . به همين جهت است كه خداوند در موقع ذكر خانهء خويشان خانهء فرزند را ذكر نكرده است . طبق اين آيه ، اجازه داده شده است كه انسان از خانهء خويشاوندان چيز بخورد و لو اينكه آنها خبر نداشته باشند . نظير اينكه اگر كسى وارد باغى شود و گرسنه باشد يا از گله‌اى بگذرد و تشنه باشد ، مجاز است كه از ميوهء باغ و شير گوسفندان بخورد . اين اجازه را خداوند به اين جهت داده است كه مردم در مضيقه نباشند و از پستى اخلاق بر كنار بمانند . جبائى گويد : اين آيه نسخ شده است به آيهء
« لا تَدْخُلُوا بُيُوتَ النَّبِيِّ إِلَّا أَنْ يُؤْذَنَ لَكُمْ إِلى طَعامٍ غَيْرَ ناظِرِينَ إِناهُ »
( داخل خانهء پيامبر نشويد ، مگر اينكه به شما اذن داده شود كه براى طعام داخل شويد كه در اين صورت بايد در انتظار آمدن ظرف غذا نباشيد : احزاب 53 ) و نيز به فرمايش پيامبر خدا : « مال مسلمانى حلال نيست مگر به رضايت خاطرش » از ائمهء ما روايت شده است كه افرادى كه در آيه ذكر شده‌اند مىتوانند بدون اذنشان به حدى كه اسراف نباشد از خانه‌هاى خويشاوندان غذا بخورند .
أَوْ ما مَلَكْتُمْ مَفاتِحَهُ
: و همچنين مىتوانيد از خانهء غلامان و كنيزانتان غذا بخوريد . زيرا خانه بردگان متعلق به موالى است . مقصود از مفاتح ، خزائن است .