قرائت :
امهاتكم : در بارهء قرائت آن در سورهء نساء سخن گفتيم .
الم يروا : ابن عامر و حمزه و يعقوب و سهل و خلف به تاء و ديگران به ياء خواندهاند . قرائت تاء ، براى اين است كه مثل آيهء پيش به صورت خطاب باشد و قرائت ياء ، به معناى تنبيه كفارى است كه قبلا در بارهء آنها سخن گفته شده است .
ظعنكم : كوفيان و ابن عامر به سكون عين و ديگران بفتح عين خواندهاند و هر دو بيك معنى هستند . اعشى گويد :
فقد اشرب الراح قد تعلمين * يوم المقام و يوم الظعن
يعنى : تو ميدانى كه من در روز توقف و روز حركت ، شراب مىنوشم .
لغت :
امهات : اصل اين كلمه « امات » است ، كه « هاء » براى تأكيد ، زياد شده است . مثل « ارقت و اهرقت » افئده : جمع « فؤاد » جو : هواى دور سكن : هر چه كه به آن پناه برند . مسكن . فراء گويد : « سكن » بفتح كاف ، خانه و به سكون كاف ، اهل خانه است . اصل اين كلمه از سكون ضد حركت است . بكارد گويند « سكين » زيرا حيوان را از حركت باز مىدارد .
اثاث : متاع خانه . بديهى است كه اين كلمه ، اسم جمع و معناى آن اسباب خانه است و از جنس خود مفرد ندارد . شاعر گويد :
أ هاجتك الظعائن يوم بانوا * بذى الرأى الجميل من الاثاث
آيا هودجها با اثاثيههاى خوش منظر و زيبا ، در روز حركت آنها ترا به هيجان آوردند ؟
اعراب :
لا تَعْلَمُونَ شَيْئاً
: جملهء حاليه و ذو الحال « كم » « شيئاً » ممكن است منصوب و