1 - ابن عباس و مجاهد گويند : منظور بنى هاشم است كه از فرزندان عبد المطلب است . نظر اصحاب ما نيز همين است .
2 - برخى گويند : اولاد هاشم بن عبد مناف و اولاد مطلب بن عبد مناف است ، شافعى همين است . از پيامبر اسلام نيز روايت شده است .
اصحاب ما مىگويند : خمس در فايدهاى كه از كسب و تجارت برده مىشود و در گنج و معدن و غواصى و . . . واجب است . ممكن است دليل اين قول را خود آيه بدانيم ، زيرا در لغت ، بهمهء اينها غنيمت گفته مىشود .
فَأَنَّ لِلَّهِ خُمُسَهُ
: گويند : تقسيم خمس را با نام خداوند آغاز كرده است و اين به منظور تيمن و تبرك است و الا همه چيز به خداوند تعلق دارد . مقصود اين است كه عمل به منظور تقرب به خداوند انجام گيرد .
وَ لِلرَّسُولِ
: گويند : يكى از پنج سهم خمس براى پيامبر بود تا صرف زندگى خود و ما زاد آن را صرف سلاح و لشكر و . . بكند .
وَ لِذِي الْقُرْبى
: برخى گفتهاند : اين دو سهم ( سهم رسول و سهم ذوى القربى ) با وفات پيامبر ساقط شده است . شافعى گويد : سهم پيامبر صرف سپاه و سلاح و سهم ذوى القربى صرف بنى هاشم و بنى المطلب مىشود . اين استحقاق ، از راه اسم و نسب است و غنى و فقير ، در آن شركت دارند . از حسن و قتاده نقل شده است كه :
سهم خدا و سهم رسول و سهم ذوى القربى به امامى كه جانشين پيامبر است ، داده مىشود تا به مصرف خويشتن و عائله خود و مصالح مسلمين برساند . اين قول با مذهب ما مطابق است .
وَ الْيَتامى وَ الْمَساكِينِ وَ ابْنِ السَّبِيلِ
: گويند : اين سه سهم مال همهء مردم است و بايد باندازهاى كه احتياج دارند ، ميان ايشان تقسيم شود . گفتيم : از نظر ما اين سه سهم هم مخصوص يتيمان و مستمندان و ابن السبيل بنى هاشم است .
إِنْ كُنْتُمْ آمَنْتُمْ بِاللَّهِ وَ ما أَنْزَلْنا عَلى عَبْدِنا يَوْمَ الْفُرْقانِ يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعانِ :
برخى اين جمله را مربوط به آيهء پيش
« فَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ مَوْلاكُمْ . . . »
دانستهاند