احبار علماى برگزيده هستند ( بقول زجاج ) ابن عباس گويد : يعنى ربانيون و احبار نيز به كتاب خدا كه پيش آنان وديعه بود حكم مىكردند . جبايى گويد : يعنى امر شده بودند كه كتاب را حفظ و به آن عمل و از تضييع آن جلوگيرى كنند .
وَ كانُوا عَلَيْهِ شُهَداءَ
: ابن عباس گويد : يعنى آنها گواه بودند كه حكم پيامبر به رجم زناكار ، در تورات ثابت است . عطا گويد : يعنى آنها گواه بودند كه كتاب تورات از جانب خداوند بيهمتاست .
فَلا تَخْشَوُا النَّاسَ وَ اخْشَوْنِ
: اى علماى يهود ، در اظهار صفات پيامبر و بيان حكم رجم ، از مردم نترسيد ، از من بترسيد و آن را كتمان نكنيد . اين معنى از سدى و كلبى است .
حسن گويد : خطاب به پيامبر اسلام و امت اوست . يعنى هرگز در اقامهء حدود نسبت به كجروان ، ترسى نداشته باشيد . از من بترسيد و امر مرا ترك نكنيد كه سود و زيان همه در دست من است .
وَ لا تَشْتَرُوا بِآياتِي ثَمَناً قَلِيلًا
: اى علماى يهود ، در عوض حكمى كه در تورات بر موسى نازل كردهام عوضى ناچيز نگيريد و آن را زير پا نگذاريد .
بدينترتيب ، خداوند آنها را از تعيير احكام تورات و گرفتن مال و خوردن « سحت » منع مىكند .
وَ مَنْ لَمْ يَحْكُمْ بِما أَنْزَلَ اللَّهُ
: كسى كه حكم خدا را مخفى كند و حكم سنگسار زناكار و قصاص قاتل را تغيير دهد .
فَأُولئِكَ هُمُ الْكافِرُونَ
: در اين باره اختلاف است . ابن مسعود و حسن و ابراهيم ، به ظاهر آن حكم كنند . ابن عباس گويد : مخصوص كسى است كه منكر حكم خدا شود .
جبايى گويد : تنها مخصوص يهود است ، او مىگويد : خوارج نمىتوانند به اين آيه استدلال كنند ، زيرا به يهود اختصاص دارد . على بن عيسى قول اول را اختيار كرده است .
وى گويد :
هر كس به غير حكم خدا حكم كند و اين كار را حلال شمارد ، كافر است . براء بن