ايشان با مسلمانان هم پيمانند . اصحاب ما نيز همين طور روايت كردهاند ، جز اينكه گفتهاند : ديه را بايد به بستگان مسلمان او بدهد ، نه بستگان كافر . كلمهء ميثاق در آيهء شريفه ، شامل پيمان و ذمه هر دو مىشود ( بنا بر اين چه مقتول از قومى مشرك و هم پيمان با مسلمين باشد و چه از اهل كتاب كه با مسلمين جنگى ندارند و با آنها در صلح و آشتى بوده ، جزيه مىپردازند ، باشد )
فَمَنْ لَمْ يَجِدْ فَصِيامُ شَهْرَيْنِ مُتَتابِعَيْنِ
: كسى كه نتواند بنده را آزاد كند ، يعنى دسترسى به بنده و قيمت آن نداشته باشد ، بايد دو ماه پى در پى روزه بگيرد .
تَوْبَةً مِنَ اللَّهِ
: براى اينكه خداوند بوسيلهء اينروزه ، توبهء شما را بپذيرد كه توبه پذيرى از جانب خداست . برخى گفتهاند مقصود از توبه ، در اينجا تخفيف است ، زيرا خداوند تجويز كرده است كه قاتل از آزاد كردن برده ، به روزه عدول كند و اين تخفيفى است براى قاتل . نظير اين آيه :
« عَلِمَ أَنْ لَنْ تُحْصُوهُ فَتابَ عَلَيْكُمْ . . . »
( سوره مزمل 30 يعنى دانست كه احصاء نمىكنيد آن را ، از اينرو به شما تخفيف داد )
وَ كانَ اللَّهُ عَلِيماً حَكِيماً
: خداوند داناى بهر چيز و اوامر و نواهيش از روى حكمت است .
مقدار ديه
ديهء واجب ، در صورتى كه عاقله داراى شتر باشد ، بدون خلاف ، صد شتر است تنها در بارهء سن شتران اختلاف كردهاند : برخى گفتهاند : بايد چهار نوع شتر بدهد .
بيست عدد ماده شترى كه يك سال آن تمام و وارد در دو سال شده باشند و بيست عدد شتر نر كه دو سال آن تمام و وارد در سه سال شده باشند و سى عدد ماده شتر كه دو سال آن تمام و داخل در سه سال شده باشند و سى عدد ماده شترى كه سه سال آن تمام و وارد در سال چهارم شده باشند . اين قول از عثمان و زيد بن ثابت روايت شده و اصحاب ما نيز روايت كردهاند . همچنين در روايات ما نقل شده است كه : بيست و پنج ماده شتر كه داخل در سال دوم شده باشند و بيست و پنج ماده شتر كه داخل در سال سوم شده باشند و بيست و پنج ماده شتر كه داخل در سال چهارم شده باشند و بيست و پنج ماده شتر كه داخل در سال پنجم