ضرب جيب تمام عرض مكّه را در جيب اختلاف طول كه
IV
6 ؟ ؟ ؟ 24 ؟ ؟ 11 ؟ 17 1538 است بر آن تقسيم كنيم ، ؟ ؟ 50 ؟ 39 ؟ 56 بهدست مىآيد كه قوس آن ؟ ؟ 15 ؟ 48 ؟ 70 اندازهء دورى سمت قبله از نقطهء جنوب تمام در دايرهء افق غزنه است .
و برهان آن چنين است :
ABG
[ شكل 65 ] افق غزنه است با قطب
e
، و
AeG
نصف النهار آن است با قطب غربى
B
بدان جهت كه مكّه در مغرب آن واقع است ، [ شكل 65 ] و
BH
ربع معدّل النّهار با قطب
T
. چون دايرهء نصف النّهار
TL
مكّه را رسم كنيم ،
HL
اختلاف طول [ مكّه و غزنه ] مىشود ؛
LM
را برابر با عرض مكّه جدا مىكنيم كه در اين صورت نقطهء
M
سمت الرّاس مردم مكّه خواهد شد ؛ بر دو نقطهء
e
و
M
دايرهء عظيمهاى رسم مىكنيم كه امتداد قبله بر روى همان است و اگر
S
محل تقاطع اين دايره با افق [ غزنه ] باشد ، همين نقطه سمت قبله است كه بعد آن از نقطهء
A
كه جنوب