متابعت شريعت باشد . چون در خانقاه روند ، مبدأ به سلام نكنند ، در ظاهر منكر مىنمايد امّا در حقيقت منكر نيست ، از بهر آنكه سلام نام خداى تعالى است و نخواهند كه بىطهارت نام خداى برند متابعت سنّت را . عبد اللّه عمر - رض - روايت مىكند كه : مردى بر رسول بگذشت و رسول - عليه السلام - بول مىكرد . سلام كرد و رسول - عليه السلام - جواب نداد . تا نزديك بود كه مرد پنهان شود . رسول - عليه السلام - تيمّم كرد و جواب سلام بازداد و گفت : نمىخواستم كه طهارت ندارم و جواب سلام باز دهم . و در روايتى ديگر ، وضو كرد و جواب داد . و نيز باشد كه اصحاب خانقاه اهل مراقبه باشند و اصحاب محاسبه و چون ناگاه مسافر سلام كند وقت ايشان بشوراند ، پس واجب چنان باشد كه به طهارت و نماز مشغول شود تا ايشان از آن حال با خود آيند و به دو انس گيرند پس سلام كند ، تا ادب حال ايشان رعايت كرده باشد . و نيز امكان دارد كه بدان سبب سلام نكنند به مبدأ ، كه اهل خانقاه به نسبت معنوى با يكديگر چنان متّصلاند كه انفصال را بدان راه [ نيست ] پس مصلحت چنان ديدند كه در خانقاه مبدأ به معاملت حق تعالى كنند و پس به معاملت و به پرسش خلق . و شرط آنست كه : چون مسافر به خانقاه رسد ، ياران يكديگر را در كنار گيرند و روى يكديگر را بوسه دهند متابعت سنّت را ، كه چون جعفر صادق - رض - از زمين حبشه مراجعت كرد ، رسول - عليه السّلام - ميان هر دو چشم او بوسه داد و فرمود كه : ندانم كه به فتح خيبر شادمانهتر باشم يا به قدوم جعفر ؟ . و مصافحت كردن سنّت است و رسول - عليه السّلام - فرموده است كه : چون دو برادر به يكديگر رسند و مصافحت بكنند « * » همچنان گناه از درخت وجود ايشان فروريزد كه در وقت جستن باد برگ از درخت بريزد . و استقبال كردن مسافر سنّت است .
عكرمه - رض - مىگويد : چون نزديك پيغامبر - عليه السّلام - رفتم ترحيب كرد مرا و گفت :
« مرحبا بالرّاكب المهاجر مرّتين » « * * » و چون مسافر به خانقاه رسد ، مستحب است كه وى را سفره بنهند . لقيط صبره - رض - روايت مىكند : به نزديك امير المؤمنين على - رض - آمدم با جماعتى وى را چيزى نبود از طعام كه ما را مهمانى كند ، امّالمؤمنين عايشه - رض - طبقى به ما فرستاد پر از خرما ، ما از آن تناول كرديم ، رسول - عليه السّلام - بر ما بگذشت و فرمود كه : « اصبتم شيئا ؟ » يعنى : چيزى خورديد ؟ گفتيم : بلى يا رسول اللّه . و شرط آنست : مسافر با تبرك در خانقاه رود كه رسول - عليه السلام - چون به مدينه رفت ، شترى را بكشت و بخورد صحابه داد حق القدوم را . و مكروه است كه از پس نماز ديگر به خانقاه روند ، از [ بهر ] دو وجه : اول آنكه صوفيان پس از نماز ديگر به تجديد وضو مشغول باشند و به تذكار اذكار و استغفار كردن و به مراسم استقبال قيام نتوانند نمود . و وجه دوم آنكه : بعد از نماز ديگر نافله گزاردن مكروه است . و مسافر حقّ بقعه را يا
هامش
( * ) ترجمهء حديث : « قبلة المسلم اخاه المصافحة » جامع الصغير ج 2 ص 141 .
( * * ) عينا در اوراد الاحباب باخرزى ص 168