كه اين روايت را نقل مىكند ، به علاوهء روضه ( ج 8 ، ص 304 ، ح 469 ) و بحث دربارهء ميزان توانايى معلّى در پاىبندى به « قواعد كتمان » . همچنين نك . ص 354 كه ح 1 ، ص 221 را نقل مىكند .
( 29 ) . همچنين نك .
Kohlberg [ op . cit ] , p . 367 .
كلبرگ ( ص 377 ) همچنين متذكر شده است كه پيش از اين نيز به ضرورت احتياط در تبليغ دين ، اشاره شده است . ( ج 2 ، ص 212 ، ح 3 )
( 30 ) . كلبرگ ، ص 358 از روضه ( ج 8 ، ص 157 ، ح 149 ) نقل مىكند كه جابر بن يزيد جعفى از امام محمّد باقر [ عليه السّلام ] دهها هزار روايت دريافت كرده است كه پس از وفات امام [ عليه السّلام ] بر دوش او سنگينى مىكردند .
او از اين سفارش امام جعفر [ صادق عليه السّلام ] تبعيت كرد كه سرش را داخل چاهى كند و همهء آنها را با صداى بلند فرياد بزند تا چاه از آنها پر شود ؛ چرا كه زمين راز او را نگه خواهد داشت . كلبرگ در جاى ديگر ( ص 363 ) ، اشاره كرده است كه روايات مربوط به برخورد با افراد به روش دوستانه ( مداراة ) ، در اصول كافى ( ج 2 ، ص 116 - 117 ) غالبا متضمّن كتمان عقايد حقيقى افراد است . از 6 روايت اين باب ، كه همه را قمىها نقل كردهاند ، هيچكدام در باب متناظر برقى ( ص 259 - 260 ) نقل نشده است . كلبرگ ( ص 369 ، 371 ، 367 ) - به ترتيب - روايات ص 369 ح 7 ، ص 402 ، ح 5 و ص 401 ، ح 2 از كتاب « الحجة » و نيز 2 روايت از فروع كافى ، دربارهء « شكار » ( ج 6 ، ص 207 ، ح 1 ، ص 208 ، ح 8 ) را ذكر كرده است . همچنين نك . اشارهاى كه در ذيل ، به روايتى از كتاب « الصلاة » ( ج 3 ، ص 380 ، ح 7 ) از محمّد بن يحيى نقل شده است .
( 31 ) . الف . افسر الدين
( A . Afsaruddin )
در مقالهء جديدى بر احياى مجدّد مدح و ثناى 4 خليفه در اين دوره ، مداركى ارائه كرده است .
See . " In Praise of the Caliphs : Recreating History from the Manaqib Literature " , International Journal of Middle Eastern Studies , 31 ( 1999 ) , pp . 329 - 350 .
البته كتاب الموطّأ مالك بن انس ( م 179 ق / 795 م ) ، كه داراى 32 باب از روايات نبوى دربارهء موضوعات ذيل است ، بر مجموعههاى بزرگ اهل تسنّن مقدّم است . آن موضوعات عبارتند از : نماز ، تجهيز ميّت ، اعتكاف ، زكات ، حج ، جهاد ، قسمها ، ذبح حيوانات ، شكار ، عقيقه ، قربانى كردن حيوانات ، ازدواج ، طلاق ، تربيت فرزندان و آزادسازى بردگان . دربارهء الموطأ ، نك .
Y . Dutton , The Origins of Islamic Law , London , Curzon , 1999 .
( 32 ) . براساس آن مقدار كمى كه از محاسن به جاى مانده است و آنچه ما از اين بر جاى مانده مىدانيم ، احتمالا برقى اهدافى كاملا مشابه داشته است . از اينرو - براى مثال - دومين كتاب محاسن ، « ثواب