در ميان فرزندانم ، 12 تن نقيب و نجيب خواهند بود كه فرشتگان با آنان سخن مىگويند و [ حقايق از سوى خداوند به ايشان ] تفهيم مىشود و آخر آنان قائم به حق است . ( ص 534 ، ح 18 ) 9
اين روايات همچنين مشخص مىنمايند كه قيام قائم [ عليه السّلام ] ، قيامى خشونتآميز خواهد بود و او طىّ اين قيام ، انتقام رنج ائمهء پيشين [ عليهم السّلام ] ، شيعيانشان و بخصوص شهادت امام حسين [ عليه السّلام ] را خواهد گرفت . روايتى كه از صفّار و محمّد بن عيسى بن عبيد نقل شده ، اين كلام امام جعفر [ صادق عليه السّلام ] را نقل قول كرده است كه قائم [ عليه السّلام ] انتقام مرگ [ امام ] حسين [ عليه السّلام ] را خواهد گرفت . ( ص 465 ، ح 6 ) 10
همانگونه كه براى كسانى كه بلافاصله پس از غيبت امام دوازدهم [ عليه السّلام ] زندگى مىكردند و از طرف حكومت مركزى بنى عبّاس ، دايم تحت فشار بودند اهميت داشت ، اين روايات حاوى اطلاعات بيشترى بود در اينباره كه چگونه امام [ عليه السّلام ] و جامعهء شيعى با وجود آزار و اذيتهاى رسمى مشابه ، قادر به ادامهء [ حيات و فعاليت ] بودند . بابى متقدّمتر شامل روايتى بود كه در آن ، امام يازدهم [ عليه السّلام ] ، عثمان بن سعيد عمرى و فرزندش محمّد را به عنوان دو « نايب » « 1 » موثّق و امين ( ثقتان مأمونان ) ، كه به نمايندگى از امام [ عليه السّلام ] صحبت مىكردند ، معرفى نمودند . ( ص 329 - 330 ، ح 1 ) اين دونفر بعدا به عنوان دو « نايب » اول از چهار نايب ائمّه [ عليهم السّلام ] ، « 2 » طى غيبت صغرا شناخته شدند . 11 از ميان 31 روايت دربارهء ولادت آخرين امام [ عليه السّلام ] - براى مثال - 23 روايت آن از على بن محمّد برقى روايت شده است كه 2 روايت به نمايندگان ( وكلاى ) امام [ عليه السّلام ] اشاره دارند . ( ص 517 ، ح 4 و ص 518 ، ح 5 ) در دومين روايت از اين 2 روايت ، محمّد بن مهزيار رسما به جاى پدرش
هامش
( 1 ) .agent .( 2 ) . ايشان نايب ائمهء عليهم السّلام نبودند ، بلكه فقط نايب امام دوازدهم بودند . ( ن )