( 10 ) . قس .
Amir - Moezzi [ op . cit ] , p . 49
.
( 11 ) . حديث اول و سوم در بصائر نقل شده بودند ( ص 200 ، ح 3 ؛ ص 199 ، ح 1 ) كه اوّلى از طريق محمّد بن سنان از مفضّل نقل شده است .
( 12 ) . قس .
Amir - Moezzi [ op . cit ] , p . 74
. و بحث ما كه در ذيل مىآيد .
( 13 ) . نخستين فقره از اين روايات از قاسم بن علاء آذربايجانى نقل شده كه تنها حديثى است كه در اين كتاب مستقيما از او نقل گرديده . ر . ك . ص 198 - 205 ، ح 1 و 2 ؛ حدود ص 200 ، 203 ، 204 .
( 14 ) . همچنين ر . ك . احاديثى كه در آنها ائمّه [ عليهم السّلام ] خودشان را « اهل الذكر » مذكور در آيهء 43 سورهء نحل ( ص 210 - 212 ) و
الرَّاسِخُونَ فِي الْعِلْمِ
موجود در آيهء 7 سورهء آل عمران ( ص 213 ) و نيز « النعمة » موجود در آيهء 34 سورهء ابراهيم ( ص 217 ) معرفى مىكنند . ائمّه [ عليهم السّلام ] همچنين مىفرمايند : كسانى كه در آيهء 9 سورهء زمر به آنها اشاره شده ، ايشان هستند . همچنين دربارهء ديگر فرازهاى قرآن كه ائمّه [ عليهم السّلام ] ناظر به خودشان دانستهاند ، ر . ك . ص 217 - 219 :
( 15 ) . همچنين ر . ك . ج 1 ، ص 341 ، ح 23 ، كه امام محمّد باقر [ عليه السّلام ] آيات 15 - 16 سورهء تكوير را ناظر به سالى مىدانند كه يكى از ائمّه [ عليهم السّلام ] غايب خواهد شد .
Hussain [ op . cit ] , 15 n 19
( 16 ) . در يكى از اين روايات تحت عنوان « قائم » به ايشان اشاره شده است . ( براى مثال ، روايت ص 333 ، ح 3 ) در واقع گزارشهايى نيز در اينباره كه ايشان بعدا رؤيت شدند ، وجود دارند . ر . ك .
ص 322 ، ح 15 ، كه در
Amir - Moezzi [ op . cit ] , p . 115
. همچنين ر . ك . اشارات ديگر به امام دوازدهم [ عليه السّلام ] به عنوان « قائم » كه در ذيل ، نقل شدهاند . اين روايات در بحث از دلايل غيبت - همانگونه كه در آن زمان بين قمىها مطرح بوده - به مسئلهء امنيت امام [ عليه السّلام ] مىپردازند . ر . ك . ص 335 - 342 ، ح 1 - 15 و
Amir - Moezzi [ op . cit ] , p . 114 and n 611 , n 612 .
.
روايات ديگر مجموعههاى [ روايى ] همانند كتاب معاصر [ آن دوران ] ، اثر ابو عبد اللّه محمّد نعمانى ، و اثر بعدى يعنى كتاب ابن بابويه ، دلايل ديگرى را كه امير معزّى براى غيبت مطرح كرده ، تأييد مىكنند .
همچنين ر . ك :
Hussain [ op . cit ] , pp . 30 n 117 and 88 - 89 ; Amir - Moezzi [ op . cit ] , p . 215 , notes 558 , 559 , 561 , 562 ; Kohlberg , " Taqiyya " [ op . cit ] , p . 349 .
كه روايت ص 333 ، ح 2 را نقل كرده است و متذكر مىشود كه امام [ عليه السّلام ] نگران اين مطلب بودهاند كه اگر