تأثير تجارت در قريش
تجارت ، گذشته از آنكه وسائل زندگانى مردم قريش را فراهم مىكرد براى آنها فوائد مهم ديگر نيز داشت زيرا چون در اثناى سفر بر شام و حبشه و مصر ميگذشتند و با ملل مختلف از قبيل ايرانيان و روميان و ديگران معاشرت ميكردند از وضع اجتماعى و معنوى آنها مطلع ميشدند و اين قضيه در پرورش افكارشان مؤثر بود تا آن جا كه مردم قريش از لحاظ فكر و تربيت از ساير قبايل عرب ممتاز بودند از اينرو كارهاى كعبه را به خوبى سامان ميدادند و آمد و رفت زايران را آسان ميكردند و رغبت عربها را به زيارت كعبه ميافزودند .
سفر زمستان و تابستان
مردم قريش سالى دو بار براى تجارت سفر مىكردند ، سفر زمستان به سوى يمن و سفر تابستان بسوى شام . فرزندان عبد مناف براى تجارت به نقاط مختلف سفر ميكردند ، هاشم به سوى شام ميرفت ، عبد شمس به سوى حبشه عزيمت ميكرد ، مطلب راه يمن را پيش ميگرفت و نوفل راه ايران را ميسپرد .
بازرگانان قريش در پناه آنها به اين كشورها آمد و رفت ميكردند و كسى متعرضشان نمىشد زيرا هاشم و عبد شمس و نوفل و مطلب از پادشاهان ايران و شام و حبشه و يمن نامه امانى دريافت ميداشتند كه بموجب آن مردم قريش اجازه داشتند آزادانه در اين كشورها تجارت و داد و ستد كنند . خداوند در اين باب بر قريش منت مىنهد و ميگويد :
لِإِيلافِ قُرَيْشٍ . إِيلافِهِمْ رِحْلَةَ الشِّتاءِ وَ الصَّيْفِ . فَلْيَعْبُدُوا رَبَّ هذَا الْبَيْتِ . الَّذِي أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَ آمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ
« 1 »
يعنى براى پيمان قريش ، پيمان سفر زمستان و تابستان بايد خداوندگار اين خانه را
هامش
( 1 ) - سوره قريش