تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ الإسلام ( تاريخ سياسى اسلام ) ( فارسى ) — صفحة 459

مساهمون:

ص٤٥٩
عموى پيغمبر آغاز كردند و پس از وى بنى هاشم را و پس از آن ديگران را نوشتند و بروزگار عمر و ابو بكر بدينگونه عمل ميشد اما بروزگار عثمان تغييراتى در آن پديد آمد .

تقسيم ادارى بروزگار امويان

بروزگار امويان دولت اسلام بنهايت وسعت رسيد و سراسر اين قلمرو وسيع بپنج ولايت بزرگ تقسيم شد : اول حجاز و يمن و قسمت مركزى عربستان دوم مصر عليا و سفلى . سوم عراق عرب كه سرزمين بابل و آشور قديم بود و عراق عجم كه قسمتى از ايران بود با عمان و بحرين و كرمان و سيستان و كابل و خراسان و ماوراء النهر و سند و قسمتى از سرزمين پنجاب ، كه كار آن بدست ولايتدار عراق بود و حاكم‌نشين آن كوفه بود . در خراسان و ماوراء النهر فرمانروايى از طرف ولايتدار عراق تعيين ميشد و مركز وى در مرو بود . بحرين و عمان نيز پيرو حكومت بصره بود كه او نيز از طرف ولايتدار كوفه تعيين ميشد ، در بلاد سند و پنجاب نيز فرمانروايى از طرف ولايتدار عراق حكومت داشت . چهارم سرزمين جزيره كه ارمنستان و آذربايجان و بعضى قسمتهاى آسياى صغير تابع آن بود . ولايت پنجم كه از همه بيشتر اهميت داشت عبارت بود از افريقاى شمالى تا حدود مصر و اسپانيا و جزاير سيسيل و ساردنى و بالئار ، مركز اين ولايت قيروان بود . ولايتدار افريقيه از طرف خود براى طنجه و جزاير مديترانه و كشور اسپانيا كه مركز آن قرطبه بود فرمانروايانى ميفرستاد .

وضع بريد

بريد يعنى چند اسب در چند محل آماده باشد و همين كه پيك به آنجا رسيد اسب عوض كند و با اسب تازه‌نفس با شتاب به طرف مقصد حركت كند ، بنا بر اين بريد بمعنى پست و سازمان پستى است ، بريد به معنى دوازده ميل نيز هست . باحتمال قوى بهنگام تنظيم پست ، فاصله منزلهاى پستى را دوازده ميل قرار داده‌اند و پست را نيز بنام فاصله منازل ، بريد ناميده‌اند . سازمان پست مربوط بدوره پادشاهان ساسانى ايران و قيصران روم است ولى فواصل