تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تجارب الأمم ( فارسى ) — صفحة 67

مساهمون:

ص٦٧
در صورتى كه صداق [ 1 ] پانصد هزار درم و نحله يكصد هزار دينار بود ، و نتوانست عقد همسرى را اجرا كند ، پس پسر ابو موسى آن را اجرا كرد . در ماه رجب اين سال وزير ابو اسحاق قراريطى مانند هميشه از دجله گذشته به نزد ناصر الدوله رفت ناگهان ناصر ، او و يارانش را دستگير كرد . مدت وزيرى او هشت ماه و شانزده روز بود [ 2 ] . پس نام وزارت بر ابو العباس احمد بن عبد اللّه اصفهانى نهاد و متقى للّه خلعتش پوشانيد * . و اين در دوازده شب مانده از رجب در دار السلطان رخ داد كه از آنجا به خانهء امير ناصر الدوله رفت . او در روزهاى تشريفات قبا مىپوشيد و كمر و شمشير مىبست ، و كارها را ابو عبد اللّه كوفى انجام مىداد . پس قراريطى و دبيران و كارگزاران مصادره شدند . ناصر الدوله خود پرونده‌هاى جنائى همگانى را كه پليس فراهم كرده بود بررسى مىكرد . حد واجب ، شلاق ، بريدن دست و پا در پيشگاه او انجام مىگرفت ، دستها و پاهاى بريده را به او نشان مىدادند و مىشمردند . او دقت مىكرد مبادا پليس ارفاق كرده باشد و جنايتكار را بر خلاف حق و دور از آگاهى او آزاد كنند [ 3 ] .
هامش
[ ( 1 - ) ]M: ابن اثير آن را « صداق » و « حمل » نامد و صداق را هزار هزار درم و حمل را يكصد هزار دينار مىداند . [ ( 2 - ) ] صاحب تاريخ اسلام در گزارش سال 357 گويد : محمد بن احمد بن ابراهيم ابن عبد المؤمن ، ابو اسحاق اسكافى دبير معروف به قراريطى وزير ، در آغاز دبير محمد بن رائق امير بود ، سپس وزير شد . . . سپس به شام رفته ، دبيرى سيف الدوله ابن حمدان كرد ، سپس در وزارت مهلبى به بغداد آمد و او گراميش داشت . او ستمگرى سختگير بود كه در محرم در هفتاد و شش سالگى درگذشت . [ ( 3 - ) ] صاحب تكمله مىافزايد : عدل پرده‌دار بجكم پس از او نزد ابن رائق بود ، پس از او نيز نزد ناصر الدوله شد و وى رحبه را به او داد . ولى چون پيروانش افزايش يافتند خود سرى گرفت . ناصر الدوله بدرخرشنى را به جنگ وى فرستاد ، چون بدر به « داليه » رسيد از رفتن نزد عدل بماند و با اخشيد محمد بن طغج در دمشق به نامه‌نگارى پرداخته اجازت خواست تا به سوى وى رود . اخشيد اجازت داده شتر و مشك برايش فرستاد ، بدر از راه بيابان به دمشق رفت ، اخشيد او را كارگزار معونتگران كرد و رحبه و