ماهيانهء خدمتگزاران ، اذان گويان ، پيشنمازان و قاريان را بداد و بودجهاى تنخواه - گردان براى هزينهء از راه رسيدگان و بينوايان ، بنهاد . سپس به نوسازى مسجدها ، در ربضهاى گوناگون پرداخته همه را مرتب كرد . او براى انجام دادن اين كارها ، از كارگزاران مورد اعتماد ، زير نظر نقيب علويان سود برد . سپس به دارندگان خانههاى نيم سوز و ويران شدهء آشوبها دستور داد آنها را به بهترين شكل نوسازى كنند و بيارايند و به هر كس كه توانايى نداشت از بيت المال وام داد ، تا به هنگام توانايى آن را واپس دهد .
براى كسانى كه شايستهء اعتماد وام نبودند يا از شهر دور بودند ، وكيل نهاد ، تا كارهاى او را انجام دهد . بغداد پس از آن آباد شد و زيباتر از پيش گرديد .
به همهء خانههاى دو كرانهء دجله دستور داد ، كنار آب را ديواره بندند و پنجرههاى روى آن را نوسازى كنند ، به بزرگان دربارى كه باغ يا خانهاى در كرانهء دجله به نام ايشان معروف بود دستور داد در ساختمان و زيبايى آن بكوشند . سبب ويرانى اين كاخها و خانههاى كنار دجله آن بود كه بختيار هنگامى كه كاخ ابو الفضل عباس بن حسين شيرازى را بر صرات دجله [ 1 ] بگرفت ويران كرد . اين كاخ به بزرگى و زيبايى در بغداد بىمانند بود . باغى در هفت جريب داشت كه پر از نخل خرما و درختها و گلها و نهالهاى شگفتانگيز بود ، باغچههاى خوش منظر ، اتاقهاى فراخ در آن ساخته بود . برداشتى سنگين كه بختيار از فروش مصالح فرسودهء آن خانهها كرد ، او را بر آن داشت تا خانههاى بزرگ ديگر را نيز ويران كرد كه ساختن آنها دشوار يا ناممكن است . عضد الدوله رسم « ويران كردن و فروش آوار آن » را برانداخته دستور داد زمينهاى كاخ عباس بن حسين [ ابو الفضل شيرازى ] را باغ ساختند و نيز باغ « زاهر » [ 2 ] متوسط را در بخش خاورى بغداد نوسازى كردند ، اين ويرانهها كه لانهء سگان و جايگاه خاكروبه و پليدى و مردار شده بود اكنون آباد
هامش
[ ( 1 - ) ]M: دو نهر بزرگ و كوچك از شاخههاى دجلهء بغداد است . ( معجم البلدان ) . و چون شاخهاى از فرات « صرات جاماسب » نام داشته است مىتوان آن را معرب « سه راه » پنداشت - خ 5 : 117 و 6 : 37 / 131 / 219 / 343 .
[ ( 2 - ) ] خ 5 : 332 / 457 .