گزارش انگيزهء آن [ 1 ] :
چون ابو على بن الياس پس از ابراهيم كاسك به كرمان [ 2 ] بازگشت و از سوى عماد الدوله على بن بويه ، چنان كه گفتيم دل آسوده شد ، رفتار صعلوك [ 3 ] منشانه پيشه كرد . او با دزدان و صعلوكان كوچ و بلوچ [ 4 ] شريك شده به وسيلهء ايشان در مدت سالها ، در آن دژ كه ياد كردهام ، دارائى بسيار گرد آورد . چون على بن بويه عماد الدوله درگذشت ، عضد الدوله فناخسرو برومند بر جاى او نشست .
او دربارهء اين دژ چيزها در دل داشت كه نمىگفت . چون « اليسع » بن محمد بن الياس از پدر بيمناك شد ، به عضد الدوله پناه برد و نزد او بماند ، تا پدر را خوشبين كرد و
هامش
[ ( 1 - ) ]M: مشكويه در اين بخش ( خ 6 : 318 تا 323 ) پيشامدهاى سى و پنج سال گذشته ( 322 تا 357 ه - ) را ، يك جا ، بىتاريخ ، پس و پيش ، مبهم گونه ، باز آورى كرده است .
ناگزير من ، براى روشن شدن پيوند رخدادها ، چكيدهء هر يك را با تاريخ ، در زير مىآورم :
در سال 322 ه - . مشكويه گويد : ماكان كاكى ، فرماندهء سپاه سامانى ، كرمان را از خاندان الياس بگرفت ( خ 5 : 447 ) . ابن اثير نيز در آن سال همين را ياد مىكند ، و سپس در سال 323 ه - . گويد : چون ماكان از كرمان بيرون آمد الياس دوباره ، به كرمان شد .
در سال 324 ه - . مشكويه كشاكش خاندان الياس را با خاندان بويه ياد مىكند . كه به شكست الياس مىانجاميد ( خ 5 : 531 تا 539 ) . ابن اثير نيز در كامل همينها را نقل كرده است .
در سال 338 ه - . عماد الدوله در شيراز درگذشت و برادرزادهاش عضد الدوله كه پيش از مرگ او براى جانشينى بدانجا آمده بود ، برجاى وى بنشست .
در سال 348 ه - . مشكويه ، فرستادن فرمان را از بغداد براى ابن الياس ياد مىكند ( خ 6 : 233 - 234 ) ابن اثير نيز توضيح مىدهد كه خليفه فرمان كرمان را براى ابن الياس فرستاده است .
در سال 356 ه - . مشكويه گويد : عضد الدوله محمد بن الياس را از كرمان براند ، تا به خاندان سامانى در بخارا پناه برد . ابن اثير نيز همين را بىنام عضد الدوله ياد كرده است .
[ ( 2 - ) ]M: چون پيش از اينجا ، نه مشكويه و نه ابن اثير ، از افتادن كرمان به دست ابراهيم بن كاسك گفتگوئى نياوردهاند ، بايد گفت : يا از خامهء نويسندگان افتاده بوده است و يا اين نام را به جاى « ماكان بن كاكى » ( خ 5 : 447 ) به غلط آوردهاند .
[ ( 3 - ) ]M: معرب سالوك . ن . ك ، خ 6 : 100 .
[ ( 4 - ) ]M: متن : قفص و بلو ص . ن . ك ، ياقوت « معجم البلدان » واژهء قفص ، « احسن التقاسيم » ترجمهء اين ناچيز . پانوشت ص 694 - 695 .