و بزرگسالان شصت سانتىگرم قلع تكليس شده را همراه با گلشكر ، ايارج اشق ايارج محموده ، حافظ الصحة ، و حب الحلتيت بخورند كرمها را خارج مىكند دواء اول كرمها را مىكشد و دواء دوم و سوم « 1 » آنها را خارج مىكنند دهن - البلسان ، دانه درخت عرعر ، روغن سقز كشنده كرمند ، دهن الكبريت آنها را مىاندازد و روح الملح آنها را مىكشد زاج معدنى انواع كرم را دفع مىكند سفوف الجلابا ، سفوف المردارسنج و صابون آنها را بيرون مىراند ، مرهم - الديدان اگر بر شكم كودك ضماد گردد و مفرح الاعظم كرمها را مىاندازند و يكصد و بيست و پنج سانتىگرم مردار سنگ سفيد با جلاب همين خاصيت را دارد هرگاه كه داروى كشنده كرم به كار رود بايد مسهل به كار برند تا همه كرمها خارج شوند و در روده نمانند زيرا در غير اين صورت مىگندند . پنجاه سانتيگرم زاج الجلاء يا جوهر الصورى نيز براى كرم در بچهها مفيد است . ان شاء الله آنچه در اينباره گفتيم كافى است .
فصل پيچ اسهالى
منظور از پيچ اسهالى
( Tenesme )
حركت روده راست ( آخرين قسمت روده ) است كه سبب بيرونروى پشت سر هم اضطرارى همراه با پيچش و بيرون رفتن پارهاى خلطها است اما چندان مدفوعى دفع نمىشود و مقدار آن در هربار بسيار كم و همراه با رطوبت مخاطى است ، گاهى كمى خون خالص هم با آن همراه است سببش رطوبت تند گزنده و لزجى است كه به رودهها چيره شده و در آن جريان مىيابد تا به روده راست مىرسد ، گاه علتش صفراء مىباشد كه علامت آن گزش ، تندى ، حرارت و زردى مدفوع است يا ممكن است
هامش
( 1 ) به داروهاى مركب حرف دال مراجعه شود . مترجم