از عالم نور باز مىدارد . مثلا خرج كردن در حج بيمارى بخل را معالجه نموده و تواضع و خوارى در اعمال حج و طواف و نماز مرض تكبر را معالجه مىكنند ، بخصوص اعمالى كه فلسفهء آن را نمىدانيم ، مانند هروله يا تحمل سختيهاى اعمال آن كه تنبلى را معالجه مىكند . و ساير اعمال آن . . .
بنابراين حج و ساير عبادات بايد آن طور انجام شود كه خدا مىخواهد . و تنها زمانى به اين امر رسيده و از نتيجهء عبادت برخوردار مىشويم كه هدف از آن عبادت را بدانيم . و اگر كسى حج را همانگونه كه در اين روايت آمده بود انجام داده و به تك تك اعمال و نيتهايى كه در آن آمده بود عمل كند ، مىتوان گفت : آنگونه حج را بجا آورده است كه خدا مىخواهد .
لازم به توضيح است مراد حضرت عليه السّلام از اين كه فرمود : نيت تو از فلان عمل فلان چيز باشد ، اين است كه بايد آن نيت و قصد را در خارج از دل نيز بوجود آورد نه اين كه فقط نيت را از دل بگذراند ولى خلاف آن عمل كند مثلا آنجا كه فرمود : آيا قصد تو از در آوردن لباس اين بود كه لباس نافرمانى را در آوردهاى ؟ مراد اين است كه واقعا در حال حاضر گناهان را ترك نموده و تصميم جدى بگيرد كه در آينده مرتكب گناهان نشود . و باقى نيتها و قصدهايى كه در اين روايت آمده نيز همينطور است . زيرا به كسى كه كارى بر خلاف قصد خود انجام بدهد ، نمىگويند قصد فلان عمل را نموده است . و از دل گذراندن نيت و
المراقبات في أعمال السنة (فارسى) — صفحة 385
مساهمون: ابراهيم محدث
ص٣٨٥