منزل گزيدند و در آن چهار هزار گذر و كوچه ، و جز آنچه بعدها مردم افزودند پانزده هزار مسجد و پنج هزار حمام بود ، و اجارهء بازارها در دو طرف بغداد با آسياى بطريق و آنچه بدان تعلق داشت در هر سال دوازده ميليون درهم بود ، و هفت نفر از خلفا در بغداد منزل كردند : منصور و مهدى و موسى هادى و هارون رشيد و محمد امين و عبد اللّه مأمون و معتصم ؛ و از اينان كسى در بغداد نمرد ، جز محمد امين پسر هارون رشيد كه در بيرون دروازهء انبار نزد بستان طاهر كشته شد و اين قطعه زمينها و شاهراهها و گذرها و كوچههايى كه ذكر كردم ، به همان صورتى است كه در دوران منصور و در آغاز بنياد آن طرح شده است ولى اكنون تغيير يافته است و صاحبان پيشين آنها مردهاند و قومى پس از قومى و نسلى پس از نسلى آن را مالك شدهاند و بر عمارت برخى جاها افزوده شده و قومى ديار قومى را مالك شدهاند و در سال 223 اشراف و سروران و فرماندهان و محترمين از مردمان همراه معتصم به سامره منتقل شدند و همچنان در دوران واثق و متوكل آنجا اقامت داشتند ، اما بغداد هم ويران نگشت و بازارهاى آن كمبودى نيافت ، چه آنان براى بغداد عوض نيافتند و ديگر آنكه ميان بغداد و سامره در خشكى و دريا يعنى در دجله و دو طرف دجله عمارتها و منازل پيوسته بود .
البلدان ( فارسى ) — صفحة 26
مساهمون: اليعقوبي
ص٢٦