و در روى ديگر آن : چنان كه سنگ آسيا به دو استر نيازمندتر است تا استر به دو سنگ آسيا .
و ابن واضح يعقوبى در توصيف سمرقند گفته است :
علت سمرقندان يقال لها * زين خراسان جنة الكور
اليس ابراجها معلقة * بحيث لا تستبين للنظر
و دون ابراجها خنادقها * عميقة ما ترام من ثغر
كانها و هى وسط حائطها * محفوفة بالظلال و الشجر
بدر ، و انهارها المجرة و ال * آطام مثل الكواكب الزهر « 1 »
« سمرقند بالاتر از آن است كه به آن زينت خراسان گفته شود ، بلكه بهشت استانها است ، مگر نه اين است كه كوشكهاى آن ( بلند و ) آويخته است كه به خوبى ديده نميشود و زير كوشكهاى آن ، خندقهاى آن چنان ژرف است كه از هيچ رخنهاى نميتوان در آن طمع كرد ، گويا سمرقند در ميان بارهاش و در حالى كه سايهها و درختها پيرامون آن را فرا گرفته است ، ماهى است كامل و تمام و نهرهاى آن كهكشان و كوشكهاى آن مانند ستارگان درخشان .
هامش
( 1 ) ر . ك . معجم البلدان ( ج 3 ص 136 )