عمان مىآورند و آنجا كشتىدارها آن را از ايشان مىخرند . گفته است : و اما عنبر مغربى بس آن از همهء اين انواع پستتر است و از درياى اندلس صادر مىشود و بازرگانان آن را به مصر مىبرند و آن از حيث رنگ شبيه به عنبر شحرى است چنان كه گاهى در آن غلط اندازى هم مىشود . . . و احمد بن ابى يعقوب گفته است : جماعتى از دانايان عنبر شناس به من گفتند كه آن در كوههايى است كه در عمق آرام دريا برآمده و داراى رنگهاى مختلف است و بادها و شدت موج دريا آن را در زمستانهاى سخت مىكند و براى همين است كه در تابستان به زحمت بدست مىآيد .
* * * احمد بن ابى يعقوب گويد : و براى آن ( يعنى براى عود قمارى ) دانهاى است رسيده و پر آب . ابن ابى ايوب ( يعقوب ) گفته است : و پس از عود قاقلى عود صنفى است و از سرزمينى از نواحى چين صادر مىشود كه به آن « صنف » « 1 » گفته مىشود و ميان آن و چين كوهى است غير قابل عبور و آن بهترين عودها است و در جامهها بيشتر ميماند و برخى آن را بر قاقلى ترجيح مىدهند و گمان مىكنند كه آن خوشبوتر و پر بوتر و سالمتر است و برخى نيز آن را بر قمارى مقدم دانستهاند .
احمد بن ابى يعقوب گفته است : و عود را نيز صنفى است بنام قشور كه تازه و كبود است و آن از قطعى خوشبوتر و كمبهاتر است . ( و بهترين عود چينى نوعى است كه قطعى ناميده مىشود ) گفته است : و عود چينى را انواع ديگرى است كه به اينها نميرسد ، از جمله منطاوى كه همان مانطاى است و پارههاى آن بزرگ و نرم و سياه است و گرهى در آنها نيست ، بوى خوش ندارد ، اما براى داروها و داروهاى كوفته و گوارشها « 2 » خوب است ، و قسمى كه معروف به « جلاى » است و قسمى معروف به لوافى ( لواقى ) كه همان لوفينى ( لوقينى ) است ، و اينها عودهايى است در قيمت
هامش
( 1 ) بفتح صاد و سكون نون : محلى است در بلاد هند يا چين كه عود صنفى به آن نسبت داده مىشود و عودى است پست ( مراصد الاطلاع ) .
( 2 ) گوارش بضم اول ، بر وزن گزارش : تركيبى باشد كه به جهت هضم نمودن طعام سازند و خورند و معرب آن جوارش است ( برهان قاطع ) .