طائف در دو منزلى مكه واقع شده و قبيلهء ثقيف در آن سكونت دارند و از مضافات مكه و ضميمهء حكومت امير مكه است .
مضافات مكه عبارت است از : « رعيلاء الهوذه » و « رعيلاء البياض » و اينها اقامتگاههاى ( قبايل ) سليم و هلال و عقيل « 1 » از قيس است ، و « تباله » « 2 » كه اهالى آن قبيلهء خثعماند و « نجران » براى بنى حارث بن كعب كه در جاهليت منازلشان بود و « سراة » كه اهالى آن قبيلهء ازد است و « عشم » « 3 » كه معدن طلا است و « بيش » و « سرين » « 4 » و « حسبه » « 5 » و « عثر » « 6 » و « جده » كه ساحل دريا است و « رهاط » و « نخله » و « ذات عرق » و « قرن » « 7 » و « عسفان » و « مر الظهران » و « جحفه » .
در پيرامون مكه از قبايل عرب ، از قيس ، بنو عقيل و بنو هلال و بنو نمير و بنو نصر و از كنانه ، غفار ، و دوس و بنو ليث و خزاعه و خثعم و حكم « 8 » و ازد سكونت دارند و مكه را در مر الظهران و عرفه و رهاط و تثليث « 9 » ، چشمههايى است بسيار كه دارايى مردم در آنها است و در مكه معدن طلايى است در عشم و ذو علق « 10 » و عكاظ ؛ و خراج مكه از عشرها و صدقاتى است و خواروبار از مصر بساحل آن كه جده باشد حمل مىشود .
و از مكه تا يمن
از مكه تا صنعا بيست و يك منزل و اول آنها « ملكان » « 11 » است ، سپس « يلملم » كه حاجيان يمن از آنجا محرم مىشوند ، سپس « ليث » « 12 » سپس « عليب » « 13 » سپس
هامش
( 1 ) بضم سين و كسرها و ضم عين . معدن البرم ، بضم با : قريهاى است ميان مكه و طائف كه نخلستان و زراعت و آب چاه بسيار دارد و گفته شده كه جايگاه بنى عقيل است . معدن بنى سليم كه همان معدن فران است ، آبى است براى بنى سليم كه آن را معدن فران گويند و مردمى بسيار دارد .
( 2 ) تبالة الحجاج ، بفتح اول : سرزمينى است مشهور در تهامه در راه يمن و روايت شده كه مردم تباله و جرش بدون جنگ اسلام آوردند .
( 3 ) بفتح اول و دوم .
( 4 ) تثنيهء سر بكسر سين : شهر كوچكى نزديك مكه در ساحل دريا نزديك به جده .
( 5 ) بفتح اول و دوم .
( 6 ) بفتح اول و سكون دوم .
( 7 ) بفتح اول و دوم بقول جوهرى ، و بفتح اول و سكون دوم بگفتهء ديگران .
( 8 ) محركة : پدر حيى از يمن ( منتهى الارب ) .
( 9 ) به صورت مصدر تفعيل : محلى است در حجاز نزديك مكه كه يكى از ايام معروف عرب ميان بنى سليم و مراد در آن روى داده است .
( 10 ) بفتح عين و لام ، و يوم ذى علق از ايام عرب است .
( 11 ) بفتح يا كسر اول و سكون ثانى ، يا بفتح اول و دوم .
( 12 ) بكسر لام .
( 13 ) بفتح يا ضم اول و سكون لام و فتح يا .