جنگش فرستاد . سه روز جنگ در پيوستند . عاقبت در روز جمعهاى هنگام عصر به شهادت رسيد . اين واقعه در سال 125 بود . سرش را جدا كردند و به نزد وليد بن يزيد فرستادند و پيكرش را در شهر جوزجان بر دار كردند . پيكر يحيى همچنان بر دار بماند تا بنى اميه برافتادند و ياران ابو مسلم آن را از دار پايين آوردند ( ر ك . عمدة الطالب ، صص 259 و 260 . )
شرح
( 8 ) . يمحو الله ما يشاء و يثبت و عنده ام الكتاب . ( الرعد / 39 )
( 9 ) . مراد محمد بن عبد الله المحض است معروف به صاحب نفس زكيّه . كنيهاش ابو عبد الله يا ابو القاسم بود و ملقب به المهدى . محمد در سال 100 هجرى متولد شد و در بيست و پنجم ماه رجب سال 145 به شهادت رسيد . منصور دوانيقى و جماعتى از بنى هاشم با او و برادرش ابراهيم بيعت كردند . چون بنى عباس بر سر كار آمدند ، در تمام مدت خلافت سفّاح ، محمد و ابراهيم در نهان مىزيستند . در زمان منصور هردو برادر خروج كردند . محمد رهسپار مدينه شد . منصور بر سرش لشكر فرستاد . محمد در مكانى به نام « احجار الزيت » كشته شد ( ر ك . مقاتل الطالبيين ، ص 157 ؛ عمدة الطالب ، ص 103 . )
( 10 ) . ابراهيم بن محمد معروف به قتيل باخمرى براى خروج راه بصره در پيش گرفت . بر بصره مستولى شد . حتى يكبار لشكر منصور از او شكست خورد عاقبت در ماه ذو القعدهء سال 145 به شهادت رسيد ( ر ك . مقاتل الطالبيين ، ص 210 ؛ عمدة الطالب ، ص 108 به بعد . )
( 11 ) . عبد الله بن حسن بن حسن بن على بن ابى طالب . پدرش را حسن مثنّى مىگفتند و عبد الله به المحض ملقب بود . چون بنى عباس بر سر كار آمدند و با آل على ( ع ) آن شيوهء نابكارانه در پيش گرفتند ، عبد الله محض را به زندان بردند و او را در زمان حكومت منصور ، به امر منصور ، در زندان خفه كردند ( ر ك . عمدة الطالب ، ص 101 به بعد . )
( 12 ) . انّ الله يأمركم ان تؤدّوا الأمانات الى اهلها . ( النساء / 58 )