زشت روى است كه سگ او را مىبيند پارس مىكند و بوى گندش به همه جا مىرسد . و اين هجونامه دراز است . ابن صائغ شنيد و براى او مالى فرستاد باشد كه از هجو او بازايستد . فتح بن خاقان را كتاب ديگرى است به نام مطمح الانفس و مسرح التأنس فى ذيل شعراء الاندلس . اين كتاب را به قلائد العقيان پيوسته است و در آغاز آن ابن صائغ را مدح و ثنا مىگويد و او را به انواع عبارات تملقآميز مىستايد كه وى ماه تابان آسمان دانش و برهان علم و حجت قاطع است . آنگاه به نقل اشعارى از او ، كه در بلندى و زيبايى همتايى ندارند ، مىپردازد . .
893 - فضل بن اسماعيل جرجانى [ 1 ]
ابو عامر يكى از اصحاب عبد القاهر جرجانى بود . خطى خوش و ضبطى صحيح داشت .
در نظم و نثر سر آمد بود . محمد بن محمود در كتاب سرّ السّرور ذكر او آورده و او را بسى ستوده است . او را تصنيفاتى است به نام شيخ اجل عبد الحميد كه در غزنه تقديم او كرد .
چون كتاب البيان فى علم القرآن و كتاب عروق الذهب من اشعار العرب و كتاب سلوة الغرباء و غير آن .
عبد الغافر در كتاب السياق گويد : فضل بن اسماعيل تميمى شيخ ابو عامر جرجانى ، نحوى و كاتب و شاعر و از افاضل عصر خود بود . در نظم و نثر دستى توانا داشت . مدتى كاتب شيخ الرئيس ابو المحاسن جرجانى بود و با كتّاب و مشايخ آميزش داشت . و از مشايخى كه ما هم از آنها سماع كردهايم چون ابو سعيد بن رامش و ابو نصر بن رامش مقرى و ابو بكر احمد بن على بن خلف شيرازى و ابو القاسم اسماعيل بن زاهر نوقانى سماع حديث كرد . و نيز از شيخ ابو بكر احمد بن منصور بن خلف مغربى در سال 458 علم آموخت و در جوانى در محضر مشايخ اسماعيليه بود . عبد الغافر سال وفات او را ذكر نكرده ولى در زمان حيات او وفات كرده است .
به نيشابور وارد شد . اديب يعقوب بن احمد - كه در باب خود ذكر او خواهد آمد - به ديدارش آمد و از او خواست كه به خط خود ، در كتابى كه به نام جونة النّد تأليف كرده است ، چيزى بنويسد . اين كتاب حاوى اشعار يعقوب و ديگر اهل زمانش بود . من به
هامش
[ 1 ] دمية القصر 1 : 568 ، مختصر السياق الاول : 75 ب ، الثانى 121 ، الوافى للصفدى ( خ ) ، بغية الوعاة 2 : 245 ، طبقات المفسرين 2 : 22 ، سر السرور 4 : 293 ، 6 : 312 ، 314 .