بنى عبد الواد و بنى توجين و مغراوه به يارى بنى يلومى بر ضد موحدين برخاستند و اين در اخبار آنان آمده است .
سپس موحدين بر مغرب اوسط و قبايل زناته كه در آنجا بودند غلبه يافتند . زناته نيز به اطاعت ايشان در آمدند . بنى عبد الواد و بنى توجين به موحدين گراييدند و با خدمات خالصانه و نشر دعوتشان خود را به ايشان نزديك كردند . در اين مضمار تقدم با بنى عبد الواد بود بر خلاف بنى مرين و ما در اخبار ايشان خواهيم آورد . موحدين نيز ضواحى مغرب اوسط را آن سان كه بنى يلومى و بنى ومانوا را بود به ايشان اقطاع دادند . پس از دخول آنان به مغرب اوسط بنى مرين در آن صحرا تنها شدند . خداوند آنان را در ملك بهرهاى وافر داد و بر مغرب غلبه يافتند و اقطار مشرق و مغرب را زير فرمان آوردند و بر تختهاى فرمانروايى در سرزمينهاى ميان سوس اقصى تا افريقيه عروج كردند . و الملك للّه يوتيه من يشاء من عباده .
بنى مرين و بنى عبد الواد از شعوب بنى واسين از فرمانروايى بهره يافتند و بار ديگر دولت زناته را در زمين استقرار بخشيدند و گردن ساكنان بلاد را به ربقهء طاعت خويش در آوردند . برادرانشان بنى توجين هم بى نصيب نماندند . در اين طبقهء دوم زناته بقاياى ديگرى بود از آل خزر ، از قبايل مغراوه كه همچنان در سرزمين عزت و اعتبار خود در وادى شلف مىزيستند و ما اكنون به ذكر اين چهار دولت : دولت مغراوه و دولت بنى مرين و بنى عبد الواد و بنى توجين يكى پس از ديگرى خواهيم پرداخت . و الملك للّه يوتيه من يشاء من عباده و العاقبة للمتقين . اينك به ذكر مغراوه باقيماندهء طبقهء اول مىپردازيم و از سرگذشت رؤساى ايشان فرزندان منديل در طبقهء دوم سخن مىگوييم .
خبر از فرزندان منديل از طبقهء دوم زناته و فرمانروايى يافتن قوم ايشان مغراوه در موطن نخستينشان در شلف از نواحى مغرب اوسط
چون با انقراض ملوك آل خزر و اضمحلال دولت ايشان در تلمسان و سجلماسه و فاس و طرابلس فرمانروايى از ميان مغراوه رخت بر بست ، بقاياى ايشان در مواطن نخستينشان در نواحى مغرب اوسط و مغرب اقصى و افريقيه و صحرا و تلول پراكنده شدند ، بسيارى از آنان نيز در مركز اولشان يعنى در شلف و حوالى آن جاى گرفتند . بنى ورسيفان و بنى ورتزمان [ 1 ] و بنى ايليت [ 2 ] - مىگويند از ورتزمان [ 3 ] هستند - و بنى سعيد و بنى زجاك و بنى سنجاس - بعضى مىگويند از زناتهاند نه از
هامش
[ ( 1 ) ] در نسخهءF: بنى اوتد
. [ ( 2 ) ] در نسخهءF: يليت .
[ ( 3 ) ] در نسخهءB: ورتزمار .