تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ابن خلدون ( فارسي ) — صفحة 395

مساهمون:

ص٣٩٥
بود فرايادش آورد . سلطان ابن الاحمر از او تعهد گرفته بود كه اگر بر ابو العباس ظفر يافت او را به اندلس فرستد . سلطان موسى ، ابو العباس را با جماعتى از وجوه بنى عسكر كه اهل آن ناحيه بودند فرا خواند . اينان زكريا بن يحيى بن سليمان و محمد بن سليمان بن داود بن اعراب بودند و با ايشان بود عباس بن عمر الوسنانى . همه را آوردند و در گوشه‌اى از غدير حمص بيرون شهر فاس بداشتند و در آنجا بند بر نهادند . و عمر بن رحو برادر وزير مسعود بن ماساى را بر آنان موكل گردانيد همه را به اندلس فرستاد پسر خود ابو فارس را نيز همراه او كرد . باقى را در فاس نهاد . آنان در سبته از دريا گذشتند و به اندلس رفتند . سلطان ابن الاحمر ، ابو العباس را به قلعهء ملك خود الحمراء در آورد و بسى گرامى داشت و بندهاى او بگشود ولى بر او مر كلان گماشت و راتبه‌اى كلان معين نمود . ابو العباس در نزد سلطان ابن الاحمر تحت نظر بماند تا باقى حوادث را بياوريم . ان شاء اللّه تعالى .

به خوارى افتادن وزير محمد بن عثمان و قتل او

اصل اين وزير از بنى الكاس يكى از بطون بنى ورتاجن بود . هنگامى كه بنى عبد الحق در مغرب دولت خود را پى افكندند وزراى خود را از اينان برگزيدند . و چه بسا اين امر سبب شد كه ميان بنى الكاس و بنى حشم و بنى فودود كه آنان نيز وزارت را خاص خود مىدانستند ، خلاف و كشاكش افتد و بنى الكاس به سبب اين اختلاف به اندلس روند . بارها نيز در آنجا ميان ايشان و بنى ادريس و بنى عبد اللّه رقابتهايى پديد مىآمد و در آن بعضى از بنى الكاس به قتل رسيدند . غازى بن الكاس در دولت سلطان ابو سعيد سلطان ابو الحسن پرورش يافت و صاحب صفات و سجايايى مهذب گرديد . سلطان ابو الحسن پس از هلاكت وزيرش يحيى بن طلحة بن محلى در محاصرهء تلمسان ، او را به وزارت برگزيد . غازى بن الكاس سالى چند وزارت كرد و با او در جنگ طريف ، به سال 741 شركت جست و در آن جنگ به شهادت رسيد . پسرش ابو بكر بن غازى در ظل دولت پرورش يافت . از خردى از حسن كفالت و وسعت رزق بهره‌مند بود . مادرش كنيزى ام ولد بود كه بعد از شوى خود غازى ، تحت سرپرستى محمد بن عثمان پسر عم ابو بكر قرار گرفت ابو بكر در دامن كفالت محمد بن عثمان پرورش يافت . ولى به سبب موقعيت پدر در رتبه بر او فزونى داشت . چون ابو بكر به سن رشد رسيد و لياقت و كاردانى خويش بروز داد مورد نظر ملوك زمان واقع شد تا آنگاه كه سلطان عبد العزيز وزارت خود به او داد . ابو بكر نيز به نيكوترين وجهى از عهدهء كارها برآمد آن سان كه محمد بن عثمان زيردست و معاون او شد . سلطان عبد العزيز بمرد و ابو بكر بن غازى پسرش السعيد را كه كودكى دندان برنياورده بود به جاى پدر به پادشاهى نشاند و ما از عصيان بر ضد او و محاصره‌اش در بلد الجديد و استيلاى سلطان ابو العباس بر او ، پيش از اين سخن گفته‌ايم . محمد بن عثمان به وزارت سلطان ابو العباس رسيد . ابو العباس زمام كارها به دست وزير خود سپرد و
تاريخ ابن خلدون ( فارسي ) — صفحة 395 | ابن خلدون / عبد المحمد آيتى