تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ابن خلدون ( فارسي ) — صفحة 209

مساهمون:

ص٢٠٩
ابو يوسف يعقوب از سجلماسه بازگشت از همان راه كه آمده بود آهنگ مراكش نمود . سپس به سلا رفت و روزى چند در آنجا بياسود و در كارهاى خويش نگريست تا رخنه‌ها بربندد . در آنجا خبر يافت كه ابو طالب فرزند صاحب سبته فقيه ابو القاسم العزفى به رسالت آمده است . شتابان به حضرت خود بازگشت و آمدنش را شادباش گفت و او را گرامى داشت و با صندوقهاى پر از نعمت و مال نزد پدر باز گردانيد و او سپاس گفت . آنگاه به كار آغاز نمود تا پسر خويش به آن سوى آب فرستد و ما در اين باب هم اكنون سخن خواهيم گفت : ان شاء اللّه تعالى .

خبر از امر جهاد و پيروزى سلطان ابو يوسف بر مسيحيان و كشتن زعيم ايشان دننه و حوادث مقارن آن

سرزمين اندلس از آغاز فتح ثغرى براى مسلمانان بود كه به آنجا به جهاد مىرفتند و به درجهء شهادت مىرسيدند و سعادت مىيافتند . مواطنشان در برابر كفار كه از هر سو آنها را احاطه كرده بودند گويى طعمه‌اى بود ميان چنگال و دندان شيران و دريا ميان آنان و برادران مسلمانشان فاصله شده بود . عمر بن عبد العزيز چنان ديد كه مسلمانان را از اندلس بيرون آورد زيرا مىگفت از قوم خود و همكيشان خود بريده‌اند و اگر يارى طلبند به سبب دورى راه كس فرياد آنان نشنود و در اين باب با بزرگان تابعين و اشراف عرب مشورت كرد . آنان نيز اين راى بپسنديدند . اگر مرگ او را نبرده بود به قصد خويش عمل مىكرد . با اين همه اسلام را در آنجا بر كافران همجوار به سبب به دراز كشيدن دولت عرب از قريش و مضر و يمن عزت و غلبه است . و اين عزت و غلبه در ايام فرمانروايى امويان كه قريب سيصد سال بر دو جانب دريا بال گسترده بودند به نهايت خود در رسيد . اما بعد از قرن چهارم آن رشته گسسته شد و آن جمع پراكنده گرديد و باد شوكت مسلمانان با زوال دولت عرب در آن سوى دريا فرو نشست در اين سو بربرها بر بلاد مغرب غلبه يافتند و شأن و شوكتشان افزون شد سپس دولت مرابطين آمد و بار ديگر در ميان مسلمانان وحدت كلمه پديد آمد و متمسك به سنت شدند و به جهاد روى نهادند . آنگاه برادران خود را از اندلس ، براى دفاع از خويش فرا خواندند . مسلمانان از آب گذشته به اندلس رفتند و دليريها نمودند . و در نبرد زلاقه طاغيه پسر الفونسو و غير آن را شكست دادند و دژها بگشودند و هر چه از دست داده بودند بستدند و ميان دو سوى دريا باز هم وحدتى پديد آوردند . از پى ايشان موحدين آمدند با نيكوترين طريقت و روشى كه داشتند . آنان را در جهاد با طاغيه آثار و ايام مشهودى است . يكى از آنها جنگ ارك است . در اين جنگ يعقوب المنصور پيروزى يافت و جز آن پيروزيهاى ديگر كه نصيب آنان شد . چون دولت موحدين روى به ضعف نهاد و در ميانشان تفرقه و خلاف افتاد ، سادات