خواست كه مكناسه را به او اقطاع دهد . و خود را كنار كشيد . يعقوب بپذيرفت . سلطان ابو يوسف يعقوب بن عبد الحق در سال 657 به فاس داخل شد و سرزمينهاى مغرب ، ميان ملويه وام ربيع و سجلماسه و قصر كتامه به اطاعت او در آمد . و عمر به همان امارت مكناسه اكتفا كرد و روزى چند فرمان راند ، سپس دو تن از عشيرهء او عمر و ابراهيم پسران عمش عثمان بن عبد الحق و عباس فرزند عمش محمد بن عبد الحق او را به انتقام خونى كه به گردن داشت كشتند . مدت امارتش يك سال يا كمتر از يك سال بود . [ امير ابو يوسف ] يعقوب زمام امور به دست گرفت و همه سر بر خط فرمانش نهادند . يغمراسن بن زيان پس از مرگ همتاى خود امير ابو يحيى هوس لشكركشى به مغرب نمود .
قوم خود را گرد آورد و بنى توجين و مغراوه را به لشكر گاه فراخواند و به سوى مغرب عنان بگشود تا به كلدامان رسيد . سلطان يعقوب بن عبد الحق نيز بيامد . يغمراسن مغلوب شد و بازگشت . در راه به بلاد بطويه گذشت و همه جا را به آتش كشيدند و تاراج كرد و خرابى از حد در گذرانيد .
سلطان به فاس باز گرديد و راه برادرش ابو يحيى را در فتح شهرهاى مغرب و مستولى شدن بر اقطار آن ، در پيش گرفت . از چيزهايى كه خداوند او را بدان مكرم داشت . رهانيدن شهر سلا بود از دست مسيحيان و اين امر سبب شد ذكر جميلش در آفاق تا ابد بماند . و ما به ذكر آن خواهيم پرداخت ان شاء اللّه تعالى .
خبر از تصرف شهر سلا
چون امير ابو يحيى سلا را به تصرف آورد امارت آن به يعقوب بن عبد اللّه [ 1 ] داد . هنگامى كه موحدين آن را از او باز ستدند ، همچنان در آن حوالى بماند و مترصد مردم و نگهبانان آن بود . چون با عمش يعقوب بن عبد الحق بيعت شد به سبب برخى امور به خشم آمد و برفت و در غبوله ماند .
در آنجا حيلهاى به كار برد تا بتواند رباط الفتح و سلا را در تصرف خويش آورد و از آن پايگاهى سازد براى اجراى آنچه در دل مىپروراند . حيله به ثمر رسيد و عامل سلا ابن يعلو به كشتى نشست و به از مور گريخت و اموال و حرم خود بر جاى نهاد . يعقوب بن عبد اللّه شهر را بگرفت . و دست به اعمالى ناپسند زد . آنگاه براى نبرد با عمش ابو يوسف يعقوب بن عبد الحق عزم پيكار نمود و از بازرگانان اسلحه خواست كه براى او سلاح بياورند ولى مخالفان چنان توطئه كردند كه بتواتر به شهر داخل شوند . چنان كردند تا شمار مردم شهر افزون شد و در روز عيد فطر سال 658 كه مردم سرگرم مراسم عيد بودند قيام كردند و در سلا شورش بر پاى نمودند و حرم يعقوب بن عبد اللّه را اسير كردند و اموال او را غارت نمودند و شهر را در ضبط آوردند . يعقوب بن عبد اللّه به رباط الفتح
هامش
[ ( 1 ) ] در تمام نسخ خطى : عبد الحق .