تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ابن خلدون ( فارسي ) — صفحة 103

مساهمون:

ص١٠٣
برابر ياران ابن ابى عماره به تلمسان رفت و بر عثمان بن يغمراسن فرود آمد و عثمان او را به گرمى بپذيرفت . چون ابن ابى عماره هلاك شد و ابو حفص عم ابو زكريا به خلافت نشست . عثمان بن يغمراسن نزد او كس فرستاد كه بر حسب معمول به اطاعت او اعتراف كند او نيز جمعى از وجوه قوم خود را به نزدش فرستاد . در اين هنگام بسيارى از مردم بجايه نزد مولا ابو زكريا در نهان پيام فرستادند و او را به بازگشت به بجايه برانگيختند و وعده دادند كه چون برود شهر را به او تسليم خواهند كرد . ابو زكريا در اين باب با عثمان بن يغمراسن مشورت كرد و او اين راى نپذيرفت پس بيعت به خلافت به عم او اختصاص يافت . خبر از او پوشيده داشت و روزى چند در ترديد به سر برد سپس خود را به ميان احياء زغبه كه در بيابان مىزيستند رسانيد و بر داود بن هلال بن عطاف فرود آمد . عثمان بن يغمراسن از داود خواست كه او را تسليم كند . داود سر برتافت و با او به قلمرو بجايه رفت و چنان كه گفتيم به نزد دواوده شد . مولا ابو زكريا ، از آن پس بر بجايه مستولى شد و اين خبر دراز است ما در اخبار او آورده‌ايم . از اين پس ميان او و عثمان بن يغمراسن به سختى خلاف افتاد و اين امر سبب استحكام دوستى ميان عثمان و خليفهء تونس شد . چون در سال 686 به مغراوه لشكر كشيد و تا اقصاى مشرق پيش رفت ، سفرى نيز به بجايه نمود و سراسر آن را درنورديد و تا رضايت خاطر خليفهء تونس را جلب كند آهنگ آن داشت كه ابو زكريا را به نحوى به چنگ آورد . هفت روز شهر را محاصره كرد و چون پيروزى حاصل نكرد به مغرب اوسط باز گرديد . در باب فتح مازونه و تافر كنيت قبلا سخن گفته‌ايم .

خبر از بازگشت فتنه و جنگ ميان عثمان بن يغمراسن و بنى مرين و محاصرهء طولانى تلمسان و سرگذشت آن

ابو يوسف يعقوب بن عبد الحق با بنى عبد الواد پيمان صلح بست ، تا بتواند سرگرم جهاد شود - و چون اين پيمان بسته شد بمرد . پس از او پسر بزرگش يوسف بن يعقوب زمام امور را به دست گرفت و همانند پدر به غزو و جهاد روى آورد . يغمراسن و پسرش او را به مدارا با طاغيه و ابن الاحمر وادار كردند . پس در حال ميان يوسف و طاغيه پيمان صلح منعقد گرديد و ثغور اندلس را كه از آن ايشان بود به ابن الاحمر واگذار كرد . از آن پس يوسف بن يعقوب براى نبرد با بنى عبد الواد فراغت يافت . چهار سال از مرگ پدرش گذشته بود كه همهء اين امور انجام پذيرفت . در سال 689 به تلمسان رفت و عثمان بن يغمراسن خود را در پس باروها پنهان كرد و او چهل روز شهر را در محاصره گرفت و درختان اطرافش را بريد و براى كوبيدنش منجنيقها راست كرد و چون احساس كرد كه جايى سخت استوار است از محاصره دست برداشت و باز گرديد . عثمان بن يغمراسن نيز شيوهء پدر را در گفتگوهاى نهانى با طاغيه و ابن الاحمر در پيش گرفت و رسولان خويش نزد آن دو
تاريخ ابن خلدون ( فارسي ) — صفحة 103 | ابن خلدون / عبد المحمد آيتى