اسرار الصلوة ( فارسي ) — صفحة 331

بعد چگونه آن گوش و چشم و ديگر قواى او را تشكيل ميدهد ، و بنگر كه چگونه روح و حيات و شعور و فكر و عقل پديد مىآيند ، سپس در حقيقت عقل و عظمت آن بينديش ، و در مراتب عقول بتفكر پرداز ، بعد در مبدأ خود آب تأمل نما و اين آيهء شريفه را بخاطر آور كه ميفرمايد : فانظر إلى آثار رحمة اللَّه كيف يحيى الارض بعد موتها . 30 : 50 به آثار رحمت خدا بنگر كه چگونه زمين را پس از مردنش زنده ميگرداند . بعد در صفت رحمت و قيام رحمت به رحمان بينديش و از همهء اينها ببعضى از وجوه قيوميت ذات باريتعالى نسبت به اين عالم پى ميبرى ، و باز نظرت را متوجه اتحاد رحمت با آنچه كه در خارج مورد رحمت واقع گرديده بنما و همينطور بفكر و نظر ادامه بده تا بهره اى فراوان از اسرار عالم كون نصيبت گردد . و هر گاه اين آيهء شريفه را تلاوت كردى كه ميفرمايد : اللَّه لا إله الا هو الحى القيوم . 2 : 255 ترجمه : خدايى جز اللَّه نيست آنكه زنده و پايدار است ( و قائم بذات خويش بوده و قوام و پايدارى هر آنچه كه غير او است از او است و او حافظ همهء اشياء و بخشندهء آنچه كه مايهء بقا و هستى آنها مىباشد به آنها است ) ( 1 ) . هر گاه اين آيه را تلاوت نمودى در معناى « قيوم » و اقسام آن بينديش پس خواهى ديد كه قيوم از لحاظ معنا به چند وجه است : يكى قيوميت ستونها براى سقف ، و ديگر قيوميت اجسام براى اعراض ، و