مرگ فرا رسد و او بجدائى از اين دنيا كه محبوبش گشته يقين نمايد و خدا را باعث اين كار بداند ، بيم اين ميرود كه محبت دنيا و ناراحتى جدائى و فراق او در باطنش اثر بگذارد و بر اين تقدير خداوندى ، اعتراض كند و آن را انكار نمايد ، و همان محبت ضعيفى كه از خدا در دل او بود ببغض و كينه بدل شود كه اگر در چنين حالى قبض روح شود در حالى مرده است كه دشمن خدا بوده است و چنين پايان كارى از آن اولى هم بدتر و بيچاره كننده تر است .
و در مورد بعضى از معاصى مثل ترك فريضهء حج آمده است كه مرتكب آن يا يهودى و يا نصرانى از اين دنيا ميرود و اين خاصيت آن عمل است .
و اما سبب سوء خاتمهء كار انسان و بسته شدن پروندهء عملش با فسق و گناه به اينست كه ايمان كسى قوى باشد ولى مرتكب گناه هم بشود و در پى شهوات و خواستههاى نفسانى هم باشد ، همين امر سبب مىشود كه هنگام اضطراب روح و ضعف عقل ، گناهان در نظر انسان مجسم شود و انسان در حال تمايل بگناه و رغبت به معصيت جانش گرفته شود كه همين ميل بگناه حجاب بين او و خدايش مىشود و مايهء عذاب او ميگردد ولى عذابى كمتر از عذاب آن دستهء اول ، چنين كسى به اندازهء غلبهء ظلمت گناه بر سرّ قلبش عذاب مىشود و همين افراد هستند كه عفو و مغفرت الهى و شفاعت اولياء دين دربارهء آنها اميد ميرود .
و كسانى كه بسيار به ياد خدا و روز قيامت هستند و بر طاعت و بندگى خدا مواظبت دارند از اين خطر بدور هستند زيرا قلب در هنگام ضعف و ميلش به باطن آنچه كه ياد آن چيز در گذشته بر او غلبه داشته
اسرار الصلوة ( فارسي ) — صفحة 239
مساهمون: رضا رجب زاده
ص٢٣٩