فصل « در علاج خوف »
ميگويم اصل خوف ، ايمان به خدا و روز قيامت و ثواب و عقاب و بهشت و دوزخ است ، حال اين ايمان خواه از روى تقليد و به مجرد شنيدن براى انسان پيدا شده باشد ، يا از روى تحقيق و برهان و يا كشف و مشاهده اما خوف و ترسى كه برخواسته از ايمان تقليدى است شبيه ترس كودك از مار است ، زيرا او چون از مادرش شنيده كه مار انسان را مىگزد و مىكشد ، و پدر و مادرش را ديده كه از مار مىگريزند و از ديدنش وحشت مىكنند اين ترس براى او حاصل شده و تقويت مىشود ، و خوفى كه برخواسته از ايمان تحقيقى باشد شبيه خوف عقلا از آنچه كه عقل حكم به ضرر و موجب هلاكت بودن آن مىكند مىباشد و هر چه مبادى و اصول اين ترس بحس نزديكتر باشد و انسان بيشتر به ياد او و بفكرش باشد اين خوف بيشتر مىشود .
و خوفى كه ناشى از كشف و شهود باشد آن خوفى است كه جميع فضايل خوف را در بر دارد و هر شهوت و غضبى را كه در دل او باشد مىسوزاند و همه چيز را از ياد ميبرد و براى مؤمن هم و غمى جز همانچه كه از آن مىترسد و نجات از آن ، باقى نميماند و براى اين
اسرار الصلوة ( فارسي ) — صفحة 224
مساهمون: رضا رجب زاده
ص٢٢٤