است در اثناء نماز او را به خود مشغول دارد فارغ گرداند ، مثلا اگر تشنه است قبل از نماز آب بياشامد سپس به نماز بايستد تا نفس در حين نماز ، به ياد آب نباشد ، و همچنين بقيهء موارد ، بطوريكه قبل از گفتن تكبيرة الاحرام از هر جهت فراغت بال برايش حاصل شود ، و در نماز هر عملى را كه انجام ميدهد ، و هر ذكرى كه بر لب مىآورد ، در ابتدا ، معناى آن قول و عمل را اجمالا در نظر آورد و سپس با تدبر و تفهم شروع در آن عمل كند .
قسم دوم موانعى است كه براى رفع آن ، مسكن فايده اى ندارد بلكه مسهلى لازم دارد كه ريشهء مرض و اخلاط را قطع كند ، و ريشهء شهوات و علايق دنيائى را از دل بر كند كه اين علايق دنيائى بسيار است ، و آيهء شريفه همه آنها را در بر دارد :
زُيِّنَ النَّاسِ حُبُّ الشَّهّواتِ مِنَ النِساءِ وَالْبَنينَ وَالْقَناطِيرِ الْمُقَنْطَرَةِ مِنَ الذَّهَبِ وَالفِصَّةِ وَالْخَيْلِ الْمُسَوَّمَةِ وَالانْعامِ وَالْحَرْثِ ذلِكَ مَتاعُ الْحيوةِ الدُنْيا وَالله عِنْدَه حَسْنُ الْمَآبِ . 3 : 14 ترجمه : زينت داده شد براى مردمان دوستى شهوتها از زنان و فرزندان و انبانهاى پر از طلا و نقره و اسبهاى نشاندار و چهار پايان و كشتزار ، اينها كالاهاى اين جهان است و عاقبت نيكو و سرانجام نيك نزد خدا است .
و آن كس كه محبتش نسبت به دنيا افزون و علايقش بسيار شود بگونه اى كه آن علايق مالك نفس او گردد و قلبش را در هنگام نماز به خود مشغول دارد بداند كه از لشگريان شيطان است ، چون دنيا مذموم و محبت آن چنان كه در روايات آمده است رأس و منشأ هر خطا و گناهى است
اسرار الصلوة ( فارسي ) — صفحة 191
مساهمون: رضا رجب زاده
ص١٩١