1 - حوادث جالب و سازنده
بخشى از حوادث و رويدادهائى كه همزمان با حيات رسول اكرم ( صلَّى اللَّه عليه و آله و سلم ) به وقوع مىپيوست آنچنان جالب و سازنده و با ارزش بود كه در جهت تأييد آنها از سوى خدا ، آيه و يا آيات و يا سوره هائى نازل مىشد .
1 - 1 . سيرى اين چنين از سوى حق در سوى خلق :
يكى از حوادثى كه باعث نزول آياتى از قرآن كريم گرديد حادثهاى بود كه همگامى صلاة با زكات را - كه در اكثر قريب به تمام آيات قرين يكديگر ياد شدهاند - تجسم بخشيد ، يعنى آنگاه كه امير المؤمنين على ( عليه السلام ) در حال ركوع نماز ، توجه به خلق و مستضعفان را به عنوان نتيجه و لازمهء توجه به حق اعلام كرد ، از پى آن آيه هاى زير نازل شد :
« إِنَّما وَلِيُّكُمُ اللَّه وَرَسُولُه وَالَّذِينَ آمَنُوا الَّذِينَ يُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَيُؤْتُونَ الزَّكاةَ وَهُمْ راكِعُونَ . وَمَنْ يَتَوَلَّ اللَّه وَرَسُولَه وَالَّذِينَ آمَنُوا فَإِنَّ حِزْبَ اللَّه هُمُ الْغالِبُونَ » ( مائده : 55 ، 56 ) :
ولىّ و سرپرست واجب الطاعهء شما صرفا عبارتند از خدا و رسول او ، و نيز آن كسانى كه داراى ايمان هستند : كسانى كه اقامهء نماز مىكنند و صدقه و زكات خويش را در حال ركوع [ و عاليترين و لطيفترين حالت نيايش ] به تهيدستان مىپردازند . آنكه دوستى با خدا و رسول او و مؤمنان را مىگزيند [ بايد بداند ] كه حزب اللَّه و پيروان مكتب الهى و وابستهء به خدا پيروز هستند .
مرحوم طبرسى از عبايهء ربعى آورده است :
ابن عباس كنار چاه زمزم نشسته بود و به مردم مىگفت : « رسول خدا [ صلَّى اللَّه عليه و آله و سلم ] فرمود . . . » . در اين اثناء مردى كه سر و صورت خود را با عمّامه و دستار
اسباب النزول ( فارسي ) — صفحة 27
مساهمون: السيد محمد باقر حجتي
ص٢٧