تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ابن خلدون ( فارسي ) — صفحة 268

مساهمون:

ص٢٦٨
قد جاء سيد قحطان و عاملها * و منتهى القول و الغلاب للدول و الناس طوعا عصاه و هو سائقهم * بالأمر و النهى بحر العلم و العمل تبادروا امره فاللّه ناصره * و اللّه خاذل اهل الزيغ و الميل
الناصر لشكر بر سر او فرستاد و منهزمش ساخت . او خود كشته شد و سرش را به مراكش فرستادند و در آنجا بياويختند .

دولت المستنصر يوسف بن محمد الناصر

چون محمد الناصر به هلاكت رسيد با پسرش يوسف ، در سال 611 بيعت شد . يوسف جوانى شانزده ساله بود و المستنصر باللّه لقب يافت . ابن جامع و مشايخ موحدين بر رأى او چيره شدند و زمام كارش را به دست گرفتند . بيعت ابو محمد بن شيخ ابو حفص كه در افريقيه بود ، به سبب صغر سن المستنصر مدتى به تاخير افتاد . ولى در اثر كوشش وزير ، ابن جامع و صاحب الاشغال ، عبد العزيز بن ابى زيد كار بيعت صورت گرفت . المستنصر بنا به اقتضاى سن جوانى به تدبير امور ملك نمىپرداخت . چند تن از « السيد » ها را به امارت اطراف فرستاد . السيد ابو ابراهيم برادر المنصور را كه الظاهر لقب داشت به امارت فاس فرستاد . ابو ابراهيم پدر المرتضى بود . عم خود السيد ابو اسحاق احول را امارت اشبيليه داد . الفونسو بر مواضعى كه موحدين از او گرفته بودند مستولى شد و پادگان اندلس را به هزيمت داد و رسول او ابن الفخار بيامد . ابن جامع كه مقام وزارت داشت با او پيمان صلح بست . سپس ابن جامع از وزارت بر كنار شد و اين بعد از هلاكت ابن ابى زيد به سعايت ابو زيد بن يوجان بود . المستنصر ابو يحيى الهرزجى را وزارت داد و ابو على بن اشرفى را منصب صاحب الاشغال داد . پس از چندى از ابن جامع خشنود شد و او را به وزارت باز گردانيد و ابو زيد بن يوجان را از ولايت تلمسان عزل كرد و ابو سعيد بن المنصور را به جاى او فرستاد و ابو زيد را به مرسيه روانه نمود و در آنجا در بندش آورد . ايام حكومت المستنصر همه در صلح و آرامش گذشت ، تا آنگاه كه در سال 613 بنى مرين در حوالى فاس آشكار شدند . المستنصر والى فاس ، السيد ابو ابراهيم را با جماعات موحدين به جنگ ايشان فرستاد . بنى مرين او را شكست دادند و اسير نمودند و چون شناختندش آزادش كردند . در اين هنگام خبر هلاكت ابو محمد بن ابى حفص صاحب افريقيه رسيد . سيد ابو العلى برادر المنصور را به امارت آن ديار گسيل داشت . ابو العلى پيش از اين والى اشبيليه بود كه پس از چندى او را به سعايت ابن مثنى از خواش سلطان عزل كرده بود . ابو العلى به افريقيه رفت و ما در اخبار فرزندان ابو حفص از او سخن خواهيم گفت .