و عابد بود . نور الدين بن رسول در اين دژ يك سال به محاصرهاش افكند . سپس در سال 648 ابن رسول بمرد و پسرش مظفر به محاصرهء دژ دموله رفت . موطئ فرصت يافت و دژهاى يمن را بگرفت و به صعده رفت . سليمانيان با او بيعت كردند . امامشان احمد المتوكل بود . و ما در اخبار بنى الرسى از آن ياد كرديم . اما قطابه كوهى بلند است مشرف بر صعده . و از آن ياد خواهيم كرد .
حران و مسار : حران اقليمى است از بلاد همدان و مسار بطنى از بطون آن ، از ايشان بود صليحى . دژ مسار همانجايى است كه صليحى از آن آشكار گرديد و آن از اقليم حران است .
بيهقى گويد : بلادشان در جبال شرقى يمن است . در دوره اسلامى پراكنده شدند و از ايشان قبيله و فرقهاى جز در يمن نماند و آن بزرگترين قبايل يمن است . به وسيلهء ايشان بود كه موطئ قيام كرد و چند دژ از دژهاى جبال را بگرفت ، و از آن ايشان است در آن سرزمين اقليم بكيل و حاشد . اين دو پسران جشم بن حيوان و انوق بن همدان هستند . ابن حزم گويد : قبايل همدان از بكيل و حاشد است . و از همدان است بنى الزريع كه در عدن وجوه صاحب سلطنت و دعوت بودند و نيز بنو يام از قبايل همدان است . بنى زريع شيعهاند و بيشتر از شيعيان زيدى .
بلاد خولان :
بيهقى گويد : در شرقى جبال يمن است و پيوسته به بلاد همدان و آن مجموعهاى است از دژهايى چون دژ خدد و تعكر و جز آن دو . اينان از بزرگترين قبايل يمن اند و داراى بطون بسيار . در بلاد اسلام پراكنده شدهاند و از ايشان كسى جز در يمن باقى نمانده است .
مخلاف بنى اصبح : اين مخلاف در وادى سحول است و اين ذو اصبح كه به دو انتساب مىجويند - چنان كه پيش از اين در انساب حمير گفتيم - از تبعها و اقيال يمن بوده و مخلاف يحصب مجاور آن است و يحصب برادر اصبح بوده است .
مخلاف بنى وائل : شهر اين مخلاف شاحط است و صاحب آن اسعد بن وائل . بنى وائل بطنى از ذى الكلاع هستند و ذو الكلاع از سبا . اينان پس از هلاكت حسن بن سلامه بر اين بلاد مستولى شدند تا بار ديگر به طاعت باز گرديدند . اسعد بن وائل شهر كدد را در مخلاف سهام پى افكند و شهر معقل را در وادى دوال . وى به سال 402 بمرد .
بلاد كنده : از ناحيهء جبال يمن است در سمت حضرموت و جبال الرمل . قبيلهء كنده را در آن سرزمين پادشاهانى بود و پايتختشان دمون كه امرؤ القيس در شعر خود از آن ياد كرده است .
بلاد مذحج : پيوسته است به جند از ناحيهء جبال . از قبيلهء مذحج عنس و زبيد و مراد در آنجا هستند . از عنس در افريقيه جماعتى هستند چادرنشين و از زبيد در حجاز بنى حرب ، ميان مكه و مدينه . و آن بنى زبيد كه در شام و جزيرهاند از طى هستند نه از زبيد .
بلاد بنى نهد : از جوفهاى سروات است . تباله و سروات بين تهامه و نجد است .
بنى نهد از قضاعهاند ، در يمن در جوار خثعم زيستند و ايشان چون وحوشاند . عامه