زنا كار ، شرابخوار و هر كس را كه به غنا گوش مىداد و يا دير به نماز جماعت حاضر مىشد مىكشت . روزهاى دوشنبه و پنجشنبه وعظ مىگفت . هر كس را كه دير به مجلس وعظ او مىآمد به قتل مىرساند . در فروع پيرو ابو حنيفه بود .
چون بمرد پسرش عبد النبى جانشين او شد ، از زبيد بيرون شد و بر همهء يمن استيلا يافت . در آن روزگار در يمن بيست و پنج دولت بود كه او بر همه مسلط گرديد جز عدن كه آن نيز جزيه به گردن گرفت .
چون شمس الدوله توران شاه [ 1 ] پسر ايوب برادر صلاح الدين در سال 566 بيامد و بر يمن مستولى گرديد عبد النبى را بگرفت و از او اموالى عظيم بستد و او را با خود به عدن برد و بر آنجا استيلا يافت . سپس به زبيد آمد و آنجا را كرسى كشور خود ساخت . ولى او را از هواى زبيد خوش نيامد و راهى جبال يمن گرديد . چند تن از پزشكان همراه او بودند تا جايى را كه هوايى خوش و سالم داشته باشد جهت سكونت برگزينند . آنان تعز را اختيار كردند . در آنجا بناى شهرى را پى افكند و مسكن گزيد و آن را كرسى كشور خود و فرزندان و موالى خويش يعنى بنى رسول قرار داد و ما در اخبار او بدان اشارت خواهيم كرد .
با انقراض دولت بنى المهدى حكومت عرب در يمن نيز به پايان آمد و از آن پس اين سرزمين از آن غزان و موالى ايشان گرديد .
سخنى در يمن و شهرهاى آن
ابن سعيد گويد : يمن مشتمل است بر هفت كرسى : از جمله تهامه و جبال . در تهامه دو مملكت است : زبيد و عدن و مراد از تهامه آن ناحيه از بلاد يمن است كه در ساحل درياست و زمينهاى آن پست است و آن از حجاز است تا آخر اعمال عدن در ساحل درياى هند .
نيز ابن سعيد گويد كه جزيرة العرب در اقليم اول است . درياى هند در جنوب آن و درياى سويس ( سوئز ) در غرب ، و درياى فارس در مشرق آن است . يمن در روزگاران باستان از آن تبعها بود . سرزمين يمن از حجاز حاصلخيزتر است و بيشتر مردمش از قحطانيان هستند از اعراب وائل ، در اين عهد از آن بنى رسول است ، از موالى ايوبيان و دار الملكشان شهر تعز است . اينان نخست در حرده [ 2 ] بودند سپس به تعز آمدند .
امامان زيديه در صعدهاند و نيز در زبيد . زبيد مملكت يمن است ، شمال آن حجاز است و جنوب آن درياى هند و مغربش درياى سويس ( سوئز ) . اين شهر را محمد بن زياد در ايام مأمون به سال 204 پى افكند . شهرى است داراى بارو و به آن چشمههاى آب جارى كشيدهاند .
پادشاهان در آنجا سكونت داشتند ، در زبيد زيرزمينهايى است كه به هنگام گرما در آنجا سكونت
هامش
[ ( 1 ) ] متن : تور شاه
[ ( 2 ) ] متن : حره .