24 بحر هزج مثمّن احزب مكفوف
( مفعول مفاعيل مفاعيلن فاع 2 بار )
[ رباعيات ]
1
جُز نقش تو در نظر نيامد ما را * جُز كوى تو رهگذر نيامد ما را
خواب ار چه خوش است در هوايت اى دوست * ليكن به دو چشم تر نيامد ما را
2
اى باد حديث من نهانش مىگو * سِرّ دل من به صد زبانش مىگو
مىگو نَه بدانسان كه ملالش گيرد * مىگو سُخنىّ و در ميانش مىگو
[ توضيح ]
در ديوان خواجه ، مصحّح زندهيادان علّامهء قزوينى و دكتر غنى در حدود چهل و دو رباعى به نام حافظ ثبت شده است ، اگر چه در ديوانهاى خطّى و چاپى خواجه به تناوب زياده از شصت رباعى ديده مىشود ، ليكن بايد اذعان داشت كه پارهيى از آن رباعىها ضعيف ، و پارهيى به كسان ديگر منسوباند ، در هر صورت اگر وزن رباعى را به وزنهاى متداول در ديوان خواجه بيفزاييم ، و نيز اگر بحر متقارب مثمّن محذوف را ، كه ساقىنامه ، مغنّىنامه و چند شعر ديگر بر آن استوار است ، بر شما وزنهاى ديوان وى اضافه نماييم ، مىتوان به ضرس قاطع گفت كه كلّيهء سرودههاى خواجه حافظ مبتنى بر بيست و چهار