يَوْمَ تُبْلَى السَّرائِرُ
« 1 » .
شعر « 2 »
نقاب قوهء « 3 » حسّى چو از پيش تو بر دارند * اگر [ گبرى ] « 4 » سقر يا بى و گر مؤمن جنان بينى
آن عالمى است كه در آنجا ظاهر ، باطن شود « 5 » ، آن صفت در آن عالم به صورتى مناسب آن پيدا شود . مثلا غالب اگر محبّت جاه بود ، به صورت پلنگى ظاهر شود و اگر قوت شهوت بر ديگر صفات غلبه كند به صورت خوكى پيدا شود و اگر قوت غضب غالب گردد به صورت سگى نمايد « يحشر الناس يوم القيامة على نيّاتهم » « 6 » ، « 7 » اين بود . آنجا مال و جاه وقعى ندارد و صورت علم و عمل بى سلامت و طهارت دل سودى نكند
يَوْمَ لا يَنْفَعُ مالٌ وَ لا بَنُونَ * إِلَّا مَنْ أَتَى اللَّهَ بِقَلْبٍ سَلِيمٍ
« 8 » .
بيت « 9 »
گر ز علم او برون عمل « 10 » دارد * زيرپوشى ز جهل هم دارد
آنچش « 11 » امروز زيرپوش نمود * آن زبرپوش حشر خواهد بود
هامش
( 1 ) . سورهء طارق ( 86 ) ، آيهء 9 .
( 2 ) . ل : مصرع . شعر از سنايى : ديوان ، ص 708 .
( 3 ) . ديوان : قوّت .
( 4 ) . ديوان : گبرى ؛ همه نسخ : جاهل .
( 5 ) . ص : باطن گردد .
( 6 ) . ل : نياته .
( 7 ) . رجوع شود به : جامع صغير ج 1 ، ص 103 با اندك اختلاف : « إنّما يبعت الناس على نياتهم » ؛ إحياء علوم الدين ، ج 3 ، 161 - 162 .
( 8 ) . سورهء شعراء ( 26 ) ، آيهء 89 .
( 9 ) . حديقه سنايى ، ص 672 .
( 10 ) . ل : علم .
( 11 ) . ص : آنچه .